Гипс

Од Википедија, слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Гипс

Fibrous Gypsum Selenite showing its translucent property
Општо
Категорија Сулфат минерал
Хемиска формула CaSO4·2H2O
Штрунцова класификација 07.CD.40
Кристална симетрија Monoclinic 2/m
Единична ќелија a = 5.679(5) Å, b = 15.202(14) Å, c = 6.522(6) Å; β = 118.43°; Z=4
Распознавање
Боја Colorless to white; may be yellow, tan, blue, pink, brown, reddish brown or gray due to impurities
Хабитус Massive, flat. Elongated and generally prismatic crystals
Кристален систем Monoclinic 2/m – Prismatic
Сраснување Very common on {110}
Цепливост Perfect on {010}, distinct on {100}
Прелом Conchoidal on {100}, splintery parallel to [001]
Жилавост Flexible, inelastic.
Цврстина на Мосовата скала 1.5–2 (defining mineral for 2)
Сјај Vitreous to silky, pearly, or waxy
Трага White
Проѕирност Transparent to translucent
Специфична тежина 2.31–2.33
Оптички својства Biaxial (+)
Показател на прекршување nα = 1.519–1.521
nβ = 1.522–1.523
nγ = 1.529–1.530
Двојно прекршување δ = 0.010
Плеохроизам None
2V-агол 58°
Споивост 5
Растворливост Hot, dilute HCl
Наводи [1][2][3]
Поважни видови
Satin spar Pearly, fibrous masses
Selenite Transparent and bladed crystals
Alabaster Fine-grained, slightly colored

Гипсот претставува минерал од групата на сулфатите што кристализира моноклинично. Обично се појавува во многу убаво развиени кристали кои се развиени по страничниот пинакоид и притоа се плочести или пак игличести, издолжени по кристалографската оска. Многу чести се појавите на близнење, при што таквите примероци имаат изглед на опашка од ластовичка. Бојата на гипсот е обично бела, сива или пак жолтеникава, а во некои случаи може да биде обоен со црвени нијанси. Тврдината му изнесува 2 (по Мосовата скала). Има совршена цепливост. На територијата на Македонија се појавува во многу геолошки формации како хидротермален минерал, но најубавите кристали се сепак во наоѓалиштето во околината на Дебар.

Галерија[уреди]

Наводи[уреди]

  1. Gypsum in Handbook of Mineralogy
  2. Gypsum at Mindat
  3. Cornelis Klein and Cornelius S. Hurlbut, Jr., 1985, Manual of Mineralogy, John Wiley, 20th ed., pp. 352–353, ISBN 0-471-80580-7

Надворешни врски[уреди]