Дентин

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Катник кај човек со прикажани делови, меѓу кои и дентинот.

Дентин (substantia eburnea) е хистолошко ткиво на забот кое ја чини неговата основна структура. Се состои од 30% органски материи и 70% неоргански материи од кои најважна е калциум фосфат хидроксиапатит (Ca10(PO4)6(OH)2. Дентинот ја одредува формата на забот, тоа е минерализирано сврзливо ткиво кое не содржи крвни садови и нервни влакна, а исто така е и ацелуларен (без клетки).

Исхрана на дентинот[уреди]

Поради ацелуларната состојба, дентинот се исхранува преку одонтобласти, тоа се клетки на површината на забната пулпа. Одонтобластите имаат долги продолжетоци (процесуси) кои се нарекуваат Томесови процесуси (Томесови влакна) и тие слободно навлегуваат во дентинските каналчиња. Томесовите процесуси можат да се разгрануваат на помали процесуси кои се нарекуваат секундарни Томесови процесуси. Карактеристично за нив е тоа што не го исполнуваат целиот простор во денталниот канал туку меѓу ѕидот на каналот и процесусот постои простор наречен периодонтобластен простор. Дентинот се исхранува директно преку Томесовите процесуси.

Дентински каналчиња[уреди]

Дентинските каналчиња се протегаат од шуплината на забот до дентино-глеѓната граница и до дентино-цементната граница. Нивниот број се движи од 30.000 до 75.000 Каналчињата имаат виугав правец на протегање во форма на издолжена буква Ѕ.

Видови[уреди]

  1. Покривен дентин - се наоѓа веднаш под глеѓта (емаилот).
  2. Примарен дентин - сочинува најголем дел од масата на дентинот. Се наоѓа под примарниот дентин и може да биде перитубуларен кои е сместен околу дентинските каналчиња и интерлобуларен сместен меѓу перитубуларниот дентин.
  3. Секундарен дентин - се наѓа под примарниот и неговата дебелина зависи од возраста.
  4. Интерглобуларен дентин - е дентин кој обично е сместен меѓи примерниот и покривниот дентин.
  5. Томесов гранулозен слој - е тенок слој на дентинот сличен по градба на интерглобуларниот дентин, но е сместен само во пределот на дентино-цементната граница.
  6. Терцијарен (нерегуларен) дентин - се формира само при патолошки услови т.е при дејствување на штетни физички и хемиски фактори.
  7. Склеротичен дентин - се јавува на места од забот каде дошло до појава на кариес.