Прејди на содржината

Thelypteris palustris

Од Википедија — слободната енциклопедија

{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/Предлошка:Автотаксономија/Thelypteris|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}

Thelypteris palustris

Безбеден (ТНЦ)[1]
Научна класификација [ у ]
Непознат таксон (попр): Thelypteris
Вид: Thelypteris palustris
Научен назив
Thelypteris palustris
Schott
Синоними[3]
Список
    • Acrostichum thelypteris L.
    • Aspidium palustre Gray
    • Aspidium thelypteris (L.) Sw.
    • Aspidium thelypteris f. pufferae B.L.Rob.
    • Athyrium thelypteris (L.) Spreng.
    • Dryopteris thelypteris (L.) A.Gray
    • Dryopteris thelypteris f. haleana (Fernald) C.F.Reed
    • Dryopteris thelypteris var. haleana (Fernald) M.Broun ex Weath.
    • Dryopteris thelypteris var. koreana Nakai
    • Dryopteris thelypteris f. linearis (Farw.) M.Broun
    • Dryopteris thelypteris subsp. pubescens (G.Lawson) Hultén
    • Dryopteris thelypteris var. pubescens (G.Lawson) Nakai
    • Dryopteris thelypteris f. pufferae (A.A.Eaton) A.Prince ex Weath.
    • Dryopteris thelypteris f. suaveolens (Clute) A.Prince ex Weath.
    • Dryopteris tremula Christ
    • Filix thelypteris (L.) Farw.
    • Filix thelypteris f. frondosa Farw.
    • Filix thelypteris var. linearis Farw.
    • Filix-mas thelypteris (L.) Farw.
    • Filix-mas thelypteris f. frondosa Farw.
    • Filix-mas thelypteris var. linearis Farw.
    • Filix-mas thelypteris var. pubescens Farw.
    • Filix-mas thelypteris subvar. frondosa Farw.
    • Hemestheum thelypteris (L.) Newman
    • Lastrea palustris (Schott) J.Sm.
    • Lastrea thelypteris (L.) C.Presl
    • Lastrea thelypteris var. pubescens G.Lawson
    • Nephrodium thelypteris (L.) Strempel
    • Nephrodium thelypteris f. pufferae A.A.Eaton
    • Nephrodium thelypteris f. suaveolens Clute
    • Polypodium palustre Salisb.
    • Polypodium pterioides Lam.
    • Polypodium thelypteris (L.) Weis
    • Polystichum convolutum Dulac
    • Polystichum thelypteris (L.) Roth
    • Tectaria pterioides (Lam.) Lag., Garcia & Clem.
    • Thelypteris confluens var. pubescens (G.Lawson) J.S.Pringle
    • Thelypteris palustris f. frondosa (Farw.) Gruber
    • Thelypteris palustris var. haleana Fernald
    • Thelypteris palustris f. linearis (Farw.) C.F.Reed
    • Thelypteris palustris f. pubescens (G.Lawson) Clute
    • Thelypteris palustris var. pubescens Fernald
    • Thelypteris palustris f. pufferae (A.A.Eaton) C.F.Reed
    • Thelypteris palustris f. pufferae L.B.Sm.
    • Thelypteris palustris f. serratipinnula Gruber
    • Thelypteris palustris f. suaveolens (Clute) C.F.Reed
    • Thelypteris palustris f. suaveolens Fernald
    • Thelypteris thelypterioides subsp. glabra Holub
    • Thelypteris thelypteris (L.) Nieuwl.

Thelypteris palustris, е вид папрат по потекло од источна Северна Америка и низ цела Евроазија. Претпочита да расте во мочуришта, влажни полиња или грмушки, свежи мочуришта со и без плима и осека или пошумени брегови на потоци. Епитетот на видот palustris е латински за „од мочуриштето“ и го означува неговото заедничко живеалиште.[4] Тоа е единственото познато растение домаќин за Fagitana littera.

Опис

[уреди | уреди извор]

Листовите на T. palustris се исправени до искачувачки со елипсоидна до копјеста форма. Тие се 30-76 цм долг и 10-18 цм во пречник и имаат 10-40 пара ливчиња. Листовите му се пердувести лобуси, при што средната перка е најширока. Листовите се долги повеќе од 6 инчи, а широки 8-15 цм. Сори се присутни на долните страни од помалите плодни лисја.[5]

Стеблото е кафеаво до виолетово и без влакна.

Во Македонија

[уреди | уреди извор]

Во Македонија расте по влажни и мочурливи ливади, покрај мочуришта и планински потоци. Познат за Струмичко, Гостиварско, и на планината Кожуф.[6]

Употреба

[уреди | уреди извор]

T. palustris бил проучуван за потенцијална употреба во фиторемедијација. Докажано е дека T. palustris значително ја намалува количината на Zn 2+ и Cu 2+, кои се главните отпадни материи на тешки метали од интензивното сточарско производство, ex situ.[7] Има мешани резултати за тоа дали T. palustris би бил добар кандидат за санација на контаминација на почвата со арсен.[8][9]

Подвидови

[уреди | уреди извор]

Прифатени се следните подвидови:

  • Thelypteris palustris subsp. palustris
  • Thelypteris palustris subsp. pubescens (G.Lawson) Fraser-Jenk.

Наводи

[уреди | уреди извор]
  1. ↑ „NatureServe Explorer 2.0 - Thelypteris palustris Eastern Marsh Fern“. explorer.natureserve.org. Посетено на 9 October 2020.
  2. ↑ Kavak, S. (2014). „Thelypteris palustris“. Црвен список на загрозени видови. 2014. doi:10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T164136A42331187.en. Посетено на 26 May 2024. Занемарен непознатиот параметар |article-number= (help)
  3. ↑ „Thelypteris palustris Schott“. Plants of the World Online. Кралски ботанички градини во Кју. Посетено на 16 April 2022. (англиски)
  4. ↑ Archibald William Smith A Gardener's Handbook of Plant Names: Their Meanings and Origins на Гугл Книги
  5. ↑ „Thelypteris palustris var. pubescens (Eastern Marsh Fern, Marsh Fern) | North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox“. plants.ces.ncsu.edu. Посетено на 2023-06-23.
  6. ↑ Кирил Мицевски: Флора на СР Македонија, том 1, св. 1, стр. 54, МАНУ, Скопје, 1985
  7. ↑ Stroppa, Nadia; Onelli, Elisabetta; Hejna, Monika; Rossi, Luciana; Gagliardi, Assunta; Bini, Luca; Baldi, Antonella; Moscatelli, Alessandra (2020-02-01). „Typha latifolia and Thelypteris palustris behavior in a pilot system for the refinement of livestock wastewaters: A case of study“. Chemosphere (англиски). 240. Bibcode:2020Chmsp.24024915S. doi:10.1016/j.chemosphere.2019.124915. ISSN 0045-6535. PMID 31563105. |hdl-access= бара |hdl= (help)
  8. ↑ Anderson, LaShunda L.; Walsh, Maud; Roy, Amitava; Bianchetti, Christopher M.; Merchan, Gregory (February 2011). „The potential of Thelypteris palustris and Asparagus sprengeri in phytoremediation of arsenic contamination“. International Journal of Phytoremediation. 13 (2): 177–184. doi:10.1080/15226511003671346. ISSN 1522-6514. PMID 21598785.
  9. ↑ Anderson, LaShunda; Walsh, Maud M. (2007-07-01). „Arsenic uptake by common marsh fern Thelypteris palustris and its potential for phytoremediation“. Science of the Total Environment. Arsenic in the Environment: Biology and Chemistry (англиски). 379 (2): 263–265. Bibcode:2007ScTEn.379..263A. doi:10.1016/j.scitotenv.2006.09.032. ISSN 0048-9697. PMID 17113631.
Преземено од „https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=Thelypteris_palustris&oldid=5604523“