Myosotis arvensis
| Myosotis arvensis | |
|---|---|
| Научна класификација [ у ] | |
| Царство: | Растенија |
| клад: | Скриеносеменици |
| клад: | Евдикоти |
| клад: | Астериди |
| Ред: | Лисичинковидни |
| Семејство: | Лисичинки |
| Род: | Myosotis |
| Вид: | Myosotis arvensis |
| Научен назив | |
| Myosotis arvensis (L.) Hill | |
| Подвидови и вариетети | |
| |
| Синоними[1] | |
| |
Myosotis arvensis, полска незаборавка или полско споменче — тревно едногодишно до краткотрајно повеќегодишно цветно растение од семејството Boraginaceae. Потекнува од Европа, Турција, Кавказ, Сибир, западните Хималаи и Северозападна Африка. Растението е едногодишно до повеќегодишно, исправено, до 40 сантиметри и влакнесто (влакна повеќе или помалку под прав агол во однос на стеблото). Цветовите се сивосини, со пречник 3 до 5 мм, профил во облик на чинија, чашкаста цевка со закачени влакна.[2] :597[3] :208 Зрелите плодови се темнокафеави, сјајни ореви. На Британските Острови растението е археофит, вообичаено низ островите на отворена, добро дренирана почва.[2]
Прифатени се два подвида и една сорта.
- Myosotis arvensis subsp. arvensis – од Европа до Сибир, Турција, Кавказ, Западни Хималаи и Северозападна Африка
- Myosotis arvensis var. garciasii O.Bolòs & Vigo – Балеарски Острови
- Myosotis arvensis subsp. umbrata (Rouy) O.Schwartz - Западна и Јужна Европа од Норвешка до Италија, Португалија, Британските Острови и Исланд и Романија
Опис
[уреди | уреди извор]Полската незаборавка е едногодишно или двегодишно растение, високо до 55 см. Стеблото ѝ e вертикално или подигнато, неразгрането или често разгрането од основата, со стрчести и прилегнати нагоре свртени влакна, во зоната на соцветието само со прилегнати влакна. Базалните листови се собрани во розета, ланцетни, издолжено-обратнојајцевидни до лопатовидни, со покуса или подолга дршка, долги до 50 мм долги, широки 5 до 10 мм, препокриени со четинести влакна поставени на мали брадавичести израстоци. Стеблените листови ланцетни или елиптични, приседнати, делумно го опфаќаат стеблото, долги се 18 до 35 мм, широки 5 до 10 мм, со слична влакнавост како и базалните листови. Цветовите се собрани во збиени, прости, или во врвниот дел двојни срповидни соцветија, кои при образување на плодот се издолжуваат, без прицветни листови. Цветните дршки се долги 3 до 5 мм (при образување на плодот до 10 мм), обично косо поставени на оската на соцветието и свртени нагоре, поретко стрчести, со куси прилегнати влакна. Чашката е yвончевидна, при цветањето е долга 1,5 до 2 мм, при образување на плодот затворена, се издолжува до 5 мм, всечена до 1/2 или 2/3 на 5 издолжено-триаголни запци, со бројни кукести влакна особено во основата и со полустрчести или прилегнати четинести влакна, обично отпаѓа. Венчето е мало, со куса венечна трубичка речиси со еднаква должина со чашката, проширениот дел на венчето со пречник од 2 до 3 мм, чиниесто вдлабнато, светлосино, со 5 заоблени венечни сегменти. Оревчињата се јајцевидни, во врвниот дел заострени, долги 1,5 до 2 мм, широки 1,2 мм, темнозелени, кафеави до црни, со јасно развиен раб, со мала лузна во основата каде што се прицврстуваат за чашката.[4]
Живеалише
[уреди | уреди извор]Живеалишта на полската незаборавка се брдските пасишта, ливадите, рудерални места, покрај патишта, камењари, деградирани дабови шуми и меѓу грмушки. Се наоѓа на надморски височини од 200 до 1650 метра.[4]
Распространетост
[уреди | уреди извор]Домородна е во Европа, Турција, Кавказ, Сибир, западните Хималаи и Северозападна Африка.
Во Македонија
[уреди | уреди извор]Скопје – Водно, Матка, с. Орешани, с. Кучково; клисурата на реката Пчиња – с. Катланово, с. Ветерско, с. Бадер; Скопска Црна Гора – с. Побожје, с. Бродец, Рамно, с. Мојанце; Караџица – Патишка Река; Сува Гора – Осој; Таорска Клисура – жел. ст. „Рајко Жинзифов“; Жеденска Клисура – с. Рашче, Коловозиште, с. Радуша, с. Дворце; Велес – с. Иванковци, клисурата на р. Тополка и Бабуна; Куманово – с. Орашец, с. Младо Нагоричане, с. Пелинце, с. Доброшане; Овче Поле – Богословец; Пробиштип – с. Лесново, Кочани – с. Оризари, с. Кучичино, с. Облешево, с. Чифлик; Неготино – Криволак; Кавадарци – с. Ресава, Мајдан; клисурата на Раечка Река; Демир Капија – Градец, Удово; Валандово – с. Собри; Гевгелија – с. Коњско, с. Миравци, с. Серменин, Кожуф – Маријанска Планина; Дојран – с. Сретеново, с. Николич; Струмица: Огражден – с. Петралинци, с. Иловица, с. Габрово, с. Банско; Пехчево – Нов Истевник, Делчево – Голак; Осогово; Серта – с. Лесковица; Плачковица – с. Подареш, с. Смиланци; Бистра – Чавкарник, с. Галичник, Тони Вода, с. Јанче, Бошков Мост, Маврово, клисурата на р. Радика; Јабланица – Дримкол; Галичица – с. Пештани, Голем Осој, Рамен Дол, с. Стење, с. Коњско; Дебарца – Белчишко Блато; Кичево – Илиница; Мариово – с. Дуње, с. Вепрчани, Селечка Планина – Слива, Рамниште, Расимбегов мост, с. Витолиште – Скрка; Прилеп – Бабуна, Козјак.[4]
Галерија
[уреди | уреди извор]- Општ изглед
- Цветна глава
- Крупен план на цвет; квадратите во заднината се со страна од 5 мм
- Крупен план што ја прикажува сепалната цевка; квадратите во заднината се со страна од 5 мм
- Зрел плод - страна 1; квадратите во заднината се со страна од 5 мм
- Зрел плод - страна 2; квадратите во заднината се со страна од 5 мм
- Зрела чашка што покажува дека плодот е скриен внатре; квадратите во заднината се со страна од 5 мм
- Зрела чашка покажува дршка на чашка подолга од чашката; квадратите во заднината се со страна од 5 мм
- Крупен план што покажува небазален лист
Наводи
[уреди | уреди извор]- ↑ „Myosotis arvensis (L.) Hill“. Plants of the World Online. Royal Botanic Gardens, Kew. Посетено на 12 февруари 2025.
- 1 2 Stace, C. A. (2019). New Flora of the British Isles (Fourth. изд.). Middlewood Green, Suffolk, U.K.: C & M Floristics. ISBN 978-1-5272-2630-2.
- ↑ Blamey, M.; Fitter, R.; Fitter, A (2003). Wild flowers of Britain and Ireland: The Complete Guide to the British and Irish Flora. London: A & C Black. ISBN 978-1408179505.
- 1 2 3 Матевски, Владо (2010). ФЛОРА НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА (PDF). Скопје: МАНУ. стр. 147. ISBN 978-608-203-052-4. Посетено на 18 февруари 2026. Укажано повеќе од еден
|pages=и|page=(help)
| ||||||||||