Прејди на содржината

Dryopteris filix-mas

Од Википедија — слободната енциклопедија

{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/Предлошка:Автотаксономија/Dryopteris|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}

Dryopteris filix-mas
Неправилен статус (ТНЦ)
Научна класификација [ у ]
Непознат таксон (попр): Dryopteris
Вид: Dryopteris filix-mas
Научен назив
Dryopteris filix-mas
(L.) Schott

Dryopteris filix-mas, машка папрат е вообичаен папрат на умерената северна хемисфера, домороден вид за поголемиот дел од Европа, Азија и Северна Америка. Расте на влажни засенчени области на шумите, но исто така и засенчени места на живи огради, карпи и сипари. Близу северната граница на својата распространетост расте на сончеви, добро дренирани места.

Илустрација од 19 век

Полузимзелените листови се исправени и достигнуваат максимална должина од 150 см, со една круна на секој подлога. Двоперестите листови се состојат од 20-35 перки на секоја страна. Листовите се стеснуваат на двата краја, при што базалните перки се околу половина од должината на средните перки. Перките се прилично тапи и подеднакво заоблени насекаде. Стеблата се покриени со портокалово-кафеави лушпи. Кога спорите созреваат во август до ноември, индусиумот почнува да се збрчкува, што доведува до ослободување на спорите.

Овој вид лесно се хибридизира со Dryopteris affinis (лушпеста машка папрат) и Dryopteris oreades (планинска машка папрат).

Свиткан лист од Dryopteris filix-mas.

Во Македонија

[уреди | уреди извор]

Во Македонија расте по влажни и гумусни засенчени места во шумскиот појас. Ова е многу често растение кое го има по сите планини, а се среќава и во пониските делови, како на пример во клисурата на реката Треска, кај Матка, во Прилепско, Дебарско, Кочанско, Демир Капија, Голак, Крушевско и други места.[1]

Токсичност

[уреди | уреди извор]

Ризомите на Dryopteris filix-mas се токсични. Преголемите дози можат да предизвикаат сериозно труење, слепило, па дури и смрт.[2]

  1. Кирил Мицевски: Флора на СР Македонија, том 1, св. 1, стр. 68-69, МАНУ, Скопје, 1985
  2. Piirainen, Mikko; Piirainen, Pirkko; Vainio, Hannele (1999). Kotimaan luonnonkasvit [Native wild plants] (фински). Porvoo, Finland: WSOY. стр. 494. ISBN 951-0-23001-4.

Надворешни врски

[уреди | уреди извор]