Daphne cneorum
| Daphne cneorum | |
|---|---|
.JPG) | |
| Daphne cneorum | |
| Научна класификација [ у ] | |
| Непознат таксон (попр): | Daphne |
| Вид: | Daphne cneorum |
| Научен назив | |
| Daphne cneorum L.[1] | |
| Синоними[1] | |
| |
Daphne cneorum, е вид скриеносеменица од семејството Thymelaeaceae, автохтоно низ планините на централна и јужна Европа; од Пиринеите источно преку Алпите, Апенините, Карпатите и планините на Балканскиот Полуостров, а локално и во низините подалеку на север и исток до Украина и најзападна Русија.[2][3] Сите делови од растението се отровни за луѓето.[4]
Опис
[уреди | уреди извор]Ниско, зимзелено, грмушесто растение со полегнати или придигнати гранчиња.
Постарите стебленца кафеави, на врвот листовите позбиени, а во долниот се поретки.
Листовите приседнати, долгнавесто-обратно-јајцевидни до линејно-обланцетни, 8-15 мм долги, 5 мм широки, голи, кожести, на врвот тапи или со едно шилесто врвче каде што завршува спроводната жила, а кон основата постепено се стеснуваат.
Цветовите во групи од по 6-10 по врвовите на цветните гранчиња, 10-13 мм долги, црвени, многу ретко бели, со многу куси дршки, скоро приседнати. Прицветниците листовидни и покуси од трубичката на перијантот.
Цилиндричниот дел на перијантот со густи прилегнати влакна, а горниот дел насечен на 4 јајцевидни дела. Плодникот влакнест. Плодот е костелка со кафеаво-жолт егзокарп.
Семките долгнавести, јајцевидни, темнокафеави и скоро црни.[5]
Таксономија
[уреди | уреди извор]Два подвида се прифатени од базата на податоци „Plants of the World Online“; Euro+Med Plantbase исто така прифаќа и трет подвид.[6]
- Daphne cneorum subsp. cneorum — низ целиот опсег на видот
- Daphne cneorum subsp. arbusculoides (Тузон) Соо — Австрија, Унгарија и северозападниот Балкански Полуостров
- Daphne cneorum subsp. julia (Косо-Полска) Халда — западна Русија (вклучена во subsp. cneorum од POWO)
Етимологија
[уреди | уреди извор]_у_Михайлівському_лісі_2.jpg)
Латинската биномна номенклатура cneorum потекнува од грчкиот κνέορουμ и значи „како мала грмушка од маслинки“.[7]
Живеалиште
[уреди | уреди извор]Во планините на централна и западна Европа, Daphne cneorum се јавува на ливади и каменеста земја на варовник во планините на надморска височина до 2150 м надморска височина или повеќе.[2] Посеверно и источно, со постудена клима, се јавува на пониски надморски височини, често на песоклива почва; во североисточна Франција на 250–300 м надморска височина;[8] и во Украина, во областите Лавов и Ривно и во долината Днепар во областа Киев каде што надморските височини се околу 100–200 м, обично во отворени борови и мешани живеалишта на бор- даб и бор- бука.[3] Daphne cneorum обично се наоѓа во добро осветлени делови од карпеста почва, чија основа е генерално карбонатна карпа.[3][9]
Распространетост во Македонија
[уреди | уреди извор]Daphne cneorum, во Македонија расте по суви, каменливи места и во црноборови шуми до 2,600 м надморска височина, само на планинскиот масив Јакупица.[5]
Одгледување
[уреди | уреди извор]Daphne cneorum е популарен во алпски и карпести градини поради неговите привлечни, слатко миризливи цвеќиња. Потребна му е влажна, но добро дренирана почва.[10]
Наводи
[уреди | уреди извор]- 1 2 „Daphne cneorum L.“. Plants of the World Online. Посетено на 2025-08-22.
- 1 2 Huxley, Anthony (1967). Mountain Flowers. London: Blandford Press. стр. 290.
- 1 2 3 Melnik, Victor (1996). „Distribution and plant communities of Daphne cneorum and Daphne sophia in Ukraine“ (PDF). Thaiszia Journal of Botany. 6: 49–66 – преку Univerzita Pavla Jozefa Šafárika V Košiciach.
- ↑ „Daphne cneorum“. RHS. Посетено на 7 May 2019.
- 1 2 Мицевски, Кирил (2001). Флора на Република Македонија Том I, св. 4. Скопје: МАНУ. стр. 880.
- ↑ Pedrol, J. „Daphne cneorum“. Euro+Med-Plantbase. Посетено на 2025-08-22.
- ↑ Harrison, Lorraine (2012). RHS Latin for Gardeners. United Kingdom: Mitchell Beazley. ISBN 978-1845337315.
- ↑ Muller, Serge (March 1977). „The post-glacial history of Pulsatilla vernalis and Daphne cneorum in Bitcherland, inferred from the phytosociological study of their current habitat“. Global Ecology and Biogeography Letters. 6 (2): 129–137. JSTOR 2997569.
- ↑ Dakskobler, Igor; Seliškar, Andrej; Vreš, Branko (2011). „Daphne alpina L. subsp. scopoliana Urbani × Daphne cneorum L. subsp. cneorum = Daphne × savensis nothosp. nov., a new spontaneous hybrid in the genus Daphne L.“. Wulfenia. 18: 1–14 – преку ResearchGate.
- ↑ „14 dwarf shrubs for the alpine garden“. Alpine Garden Society. 2021-08-11. Посетено на 2025-08-22.
|