Прејди на содржината

Actaea spicata

Од Википедија — слободната енциклопедија

{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/{{автотаксономија/Предлошка:Автотаксономија/Actaea|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}} |machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}|machine code=parent}}

Actaea spicata
Илустрација од 19 век
Научна класификација [ у ]
Непознат таксон (попр): Actaea
Вид: Actaea spicata
Научен назив
Actaea spicata
L.
Синоними
  • Actaea christophoriana Gouan
  • Actaea corymbosa Stokes
  • Actaea densiflora M.Král
  • Actaea nigra (L.) P.Gaertn., B.Mey. & Schreb.
  • Christophoriana spicata L.Moench
  • Christophoriana vulgaris Rupr.

Actaea spicata ― вид цветно растение од родот Actaea, по потекло од Европа до западен Сибир и северен Иран. Често се наоѓа на рабовите на варовнички карпи и во листопадни шуми, а клучни фактори за да се развива се сенката, малата конкуренција и ладниот, заштитен коренски тек.[2]

Actaea spicata е тревесто повеќегодишно растение кое расте до 70 см во височина. Цветовите се бели, со 3-6 пенталоидни чашки. Плодот е црна јајцевидна бобинка.

Стеблото е so 1-3 листа. Листовите се големи, со долги дршки, ливчињата во последниот ред се приседнати.[3]

Во Македонија

[уреди | уреди извор]

Во Македонија расте по засенчени места во шумите од 1000-18000 метри надморска височина, и претставува доста често растение. Се среќава речиси на сите планини: Јакупица, Шар Планина, Рудока, Аџина Река, Мавровско, Бистра, Кораб, Дешат, Јабланица, Галичица, Пелистер, Дудица, Осогово, Голак, а се посочува дека ова растение е видено на Беласица и Скопска Црна Гора.[3]

Таксономија

[уреди | уреди извор]
Зрели бобинки

Actaea spicata првпат ја опишал Карл Линеј во 1753 година. Препознаени се две варијанти:

  • Actaea spicata var. spicata. Европа, северозападна Азија.
  • Actaea spicata var. acuminata (syn. A. acuminata). Пакистан, Индија и Хималаите, над 2000 метри надморска височина.

Одгледување

[уреди | уреди извор]

Actaea spicata се одгледува како украсно растение. Токсичен е при голтање, а исто така е и иритант, па затоа бара внимателно ракување.[4] Се користи како хомеопатски лек за артритис и болки во зглобовите.[5]

  1. ↑ Schweizer, F.; Hasinger, O.; Meredith, C.R. (2026). „Actaea spicata (Europe assessment)“. Црвен список на загрозени видови (англиски). 2026. doi:10.2305/IUCN.UK.2026-1.RLTS.T202913A209166417.en. Занемарен непознатиот параметар |article-number= (help)
  2. ↑ „Actaea spicata | Online Atlas of the British and Irish Flora“. www.brc.ac.uk (англиски). Архивирано од изворникот на 2021-05-25. Посетено на 2021-03-26.
  3. 1 2 Кирил Мицевски: Флора на СР Македонија, том 1, св. 1, стр. 96, МАНУ, Скопје, 1985
  4. ↑ „Actaea spicata“. rhs.org. Royal Horticultural Society. Посетено на 17 February 2021.
  5. ↑ „DailyMed - ARTHRITIS AND JOINT RELIEF- actaea spicata, aesculus hippocastanum, arnica montana, bellis perennis, bryonia, calcarea carbonica, calcarea fluorica, causticum, cimicifuga racemosa, formicum acidum, hypericum perforatum, ledum palustre, lithium carbonicum, magnesia phosphorica, phytolacca decandra, pulsatilla, rhododendron chrysanthum, rhus toxicodendron, ruta graveolens, salicylicum acidum, sepia, zincum metallicum liquid“. dailymed.nlm.nih.gov. Посетено на 2021-03-26.

Надворешни врски

[уреди | уреди извор]