4 век п.н.е.

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
< 5 век п.н.е. 4 век п.н.е. 3 век п.н.е. >
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27 28 29 30
31 32 33 34 35 36 37 38 39 40
41 42 43 44 45 46 47 48 49 50
51 52 53 54 55 56 57 58 59 60
61 62 63 64 65 66 67 68 69 70
71 72 73 74 75 76 77 78 79 80
81 82 83 84 85 86 87 88 89 90
91 92 93 94 95 96 97 98 99 100
Карта на светот во 323 п.н.е. (за време на смртта на Александар Велики)

4 век п.н.е. започнал на 1 јануари 400 год. п.н.е., а завршил на 31 декември 301 год. п.н.е. Овој век се смета за дел од класичната антика.

Векот бил одбележан со издигнувањето на класичната грчка цивилизација во сите нејзини аспекти. До 400 год. п.н.е. грчката филозофија, уметност, литература и архитектура била широко распространета благодарение на бројните независни грчки колонии во земјите на источниот Медитеран.[1]

Веројатно најважните политички настани во овој период се освојувањата на Александар III Македонски, кои предизвикале колапс на некогашната моќна и застрашувачка Персиска империја и ширење на грчката култура далеку на исток.[2] Александар Македонски сонувал за сојуз на истокот и западот, но кога завршил неговиот краток живот, неговата огромна империја била втурната во граѓанска војна, бидејќи генералите кои ја наследиле почнале да исцртуваат мапи на нивни посебни кралства. Така започнал Хеленистичкиот период, кој бил карактеризиран со апсолутистички пристап кон владеењето, при што грчките кралеви се окитувале со кралски одбележја и воспоставиле наследна сукцесија. Бидејќи одреден степен на демократија сè уште се одржал во некои од преостанатите независни грчки градови, многу историчари го гледаат овој период како крај на класичната Грција.

Во Индија, Мауријска империја била основана во 322 год. п.н.е. од страна на династијата Нанда и брзо ја проширила својата моќ кон централна и западна Индија, искористувајќи ги несогласувањата на локалните сили, по заминувањето на армиите на Александар Македонски.[3]

Кина во 4 век п.н.е. влегла во период на постојана војна позната како Периодот на завојуваните држави.[4] Овој периодот го одбележува брзиот подем на големите држави (како на пр. Чу) во однос на помалите, благодарение на технолошкиот напредок. Иако овој период историчарите обично го карактеризираат како премногу насилен во споредба со Периодот на пролет и есен, сепак имало подем во некои културни и општествени подрачја со ширењето на различни секти на конфучијанизмот и таоизмот.

Откритија[уреди | уреди извор]

Едикт на Ашока испишан на голем столб, во Лаурија Арарај, Бихар, Индија.

Личности[уреди | уреди извор]

Филип II Македонски
Александар III Македонски
Демостен
Дариј III Персиски
Праксител
Платон
Аристотел
Менг Це

Ликовна уметност[уреди | уреди извор]

Литература[уреди | уреди извор]

Наука и филозофија[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Dušanić, Slobodan (1983). Stari svet. Beograd: Narodna knjiga, Vuk Karadzic, Rad. стр. 98-163. 
  2. Dušanić, Slobodan (1983). Stari svet. Beograd: Narodna knjiga, Vuk Karadzic, Rad. стр. 165-177. 
  3. Dušanić, Slobodan (1983). Stari svet. Beograd: Narodna knjiga, Vuk Karadzic, Rad. стр. 299-306. 
  4. Dušanić, Slobodan (1983). Stari svet. Beograd: Narodna knjiga, Vuk Karadzic, Rad. стр. 307-315. 
  5. Needham, Joseph; Gwei-Djen, Lu; Wang, Ling (1971-06-18) (на English). Science and Civilisation in China, Vol. 4: Physics and Physical Technology, Part 3: Civil Engineering and Nautics. Cambridge: Cambridge University Press. стр. 288. ISBN 9780521070607. https://www.amazon.com/Science-Civilisation-China-Vol-Engineering/dp/0521070600. 
  6. Deng, Yinke (2011-03-28) (на English). Ancient Chinese Inventions (3 edition издание). Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 9780521186926. https://www.amazon.com/Ancient-Chinese-Inventions-Introductions-Culture/dp/0521186927.