Шаблон:Инфокутија фосфор

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Фосфор  (15P)
PhosphComby.jpg
Восочно бел (со жолт пресек), црвен (гранули централно лево, парче централно десно), и виолетов фосфор
Општи својства
Име и симболфосфор (P)
Изгледбезбоен, восочно бел, жолт, scarlet, црвен, виолетов, црн
Фосфорот во периодниот систем
Водород (двоатомски неметал)
Хелиум (благороден гас)
Литиум (алкален метал)
Берилиум (земноалкален метал)
Бор (металоид)
Јаглерод (повеќеатомски неметал)
Азот (двоатомски неметал)
Кислород (двоатомски неметал)
Флуор (двоатомски неметал)
Неон (благороден гас)
Натриум (алкален метал)
Магнезиум (земноалкален метал)
Алуминиум (слаб метал)
Силициум (металоид)
Фосфор (повеќеатомски неметал)
Сулфур (повеќеатомски неметал)
Хлор (двоатомски неметал)
Аргон (благороден гас)
Калиум (алкален метал)
Калциум (земноалкален метал)
Скандиум (преоден метал)
Титан (преоден метал)
Ванадиум (преоден метал)
Хром (преоден метал)
Манган (преоден метал)
Железо (преоден метал)
Кобалт (преоден метал)
Никел (преоден метал)
Бакар (преоден метал)
Цинк (преоден метал)
Галиум (слаб метал)
Германиум (металоид)
Арсен (металоид)
Селен (повеќеатомски неметал)
Бром (двоатомски неметал)
Криптон (благороден гас)
Рубидиум (алкален метал)
Стронциум (земноалкален метал)
Итриум (преоден метал)
Циркониум (преоден метал)
Ниобиум (преоден метал)
Молибден (преоден метал)
Технициум (преоден метал)
Рутениум (преоден метал)
Родиум (преоден метал)
Паладиум (преоден метал)
Сребро (преоден метал)
Кадмиум (преоден метал)
Индиум (слаб метал)
Калај (слаб метал)
Антимон (металоид)
Телур (металоид)
Јод (двоатомски неметал)
Ксенон (благороден гас)
Цезиум (алкален метал)
Бариум (земноалкален метал)
Лантан (лантаноид)
Цериум (лантаноид)
Празеодиум (лантаноид)
Неодиум (лантаноид)
Прометиум (лантаноид)
Самариум (лантаноид)
Европиум (лантаноид)
Гадолиниум (лантаноид)
Тербиум (лантаноид)
Диспрозиум (лантаноид)
Холмиум (лантаноид)
Ербиум (лантаноид)
Тулиум (лантаноид)
Итербиум (лантаноид)
Лутециум (лантаноид)
Хафниум (преоден метал)
Тантал (преоден метал)
Волфрам (преоден метал)
Рениум (преоден метал)
Осмиум (преоден метал)
Иридиум (преоден метал)
Платина (преоден метал)
Злато (преоден метал)
Жива (преоден метал)
Талиум (слаб метал)
Олово (слаб метал)
Бизмут (слаб метал)
Полониум (слаб метал)
Астат (металоид)
Радон (благороден гас)
Франциум (алкален метал)
Радиум (земноалкален метал)
Актиниум (актиноид)
Ториум (актиноид)
Протактиниум (актиноид)
Ураниум (актиноид)
Нептуниум (актиноид)
Плутониум (актиноид)
Америциум (актиноид)
Кириум (актиноид)
Берклиум (актиноид)
Калифорниум (актиноид)
Ајнштајниум (актиноид)
Фермиум (актиноид)
Менделевиум (актиноид)
Нобелиум (актиноид)
Лоренциум (актиноид)
Радерфордиум (преоден метал)
Дубниум (преоден метал)
Сиборгиум (преоден метал)
Бориум (преоден метал)
Хасиум (преоден метал)
Мајтнериум (непознати хемиски својства)
Дармштатиум (непознати хемиски својства)
Рентгениум (непознати хемиски својства)
Копернициум (преоден метал)
Нихониум (непознати хемиски својства)
Флеровиум (слаб метал)
Московиум (непознати хемиски својства)
Ливермориум (непознати хемиски својства)
Тенесин (непознати хемиски својства)
Оганесон (непознати хемиски својства)
N

P

As
силициумфосфорсулфур
Атомски број15
Стандардна атомска тежина (±) (Ar)30,973761998(5)[1]
Категорија  повеќеатомски неметал, понекогаш се смета и за металоид
Група и блокгрупа 15 (азотна), p-блок
ПериодаIII периода
Електронска конфигурација[Ne] 3s2 3p3
по обвивка
2, 8, 5
Физички својства
Фазацврста
Густина близу с.т.бел: 1,823 g·cm−3
црвен: ≈ 2,2–2,34 g·cm−3
виолетов: 2,36 g·cm−3
црн: 2,69 г/см3
Топлина на топењеwhite: 0,66 kJ/mol
Топлина на испарувањеwhite: 51,9 kJ/mol
Моларен топлински капацитетwhite: 23,824 J/(mol·K)
парен притисок (бел)
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
при T (K) 279 307 342 388 453 549
Парен притисок (црвен 431 °C)
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
при T (K) 455 489 529 576 635 704
Атомски својства
Оксидациони степени5, 4, 3, 2,[2] 1,[3] −1, −2, −3 ​(средно киселински оксид)
ЕлектронегативностПолингова скала: 2,19
Енергии на јонизацијаI: 1.011,8 kJ/mol
II: 1.907 kJ/mol
II: 2.914,1 kJ/mol
(повеќе)
Ковалентен полупречник107±3 пм
Ван дер Валсов полупречник180 пм
Color lines in a spectral range
Спектрални линии на фосфор
Разни податоци
Кристална структурателоцентрична коцкеста (тцк)
Кристалната структура на фосфорот
Топлинска спроводливостбел: 0,236 W/(m·K)
црн: 12,1 W/(m·K)
Магнетно подредувањебел, црвен, виолетов, црн: дијамагнетно[4]
Модул на збивливостбел: 5 GPa
црвен: 11 GPa
CAS-бројбел: 12185-10-3
црвен: 7723-14-0
Историја
ОткриенХениг Бранд (1669)
Препознаен ако елемент одАнтоан Лавоазје[5] (1777)
Најстабилни изотопи
Главна статија: Изотопи на фосфорот
изо ПЗ полураспад РР РЕ (MeV) РП
31P 100% 31P е стабилен со 16 неутрони
32P веш 14,28 d β 1,709 32S
33P веш 25,3 d β 0,249 33S
| наводи | Википодатоци

Наводи

  1. Standard Atomic Weights 2013. Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights
  2. webelements
  3. Ellis, Bobby D.; MacDonald, Charles L. B.. Phosphorus(I) Iodide: A Versatile Metathesis Reagent for the Synthesis of Low Oxidation State Phosphorus Compounds. „Inorganic Chemistry“ том  45 (17): 6864–74. doi:10.1021/ic060186o. PMID 16903744. 
  4. Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds, in Lide, D. R., уред (2005). CRC Handbook of Chemistry and Physics (LXXXVI издание). Boca Raton (FL): CRC Press. ISBN 0-8493-0486-5. 
  5. cf. "Memoir on Combustion in General" Mémoires de l'Académie Royale des Sciences 1777, 592–600. from Henry Marshall Leicester and Herbert S. Klickstein, A Source Book in Chemistry 1400–1900 (New York: McGraw Hill, 1952)