Узбечка азбука

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето

Узбечката азбука е официјалното писмо кое се користи за запишување на узбечкиот јазик. Првично, до 1928 година, јазикот се пишувал со арапско писмо. Во периодот од 1928 до 1940 година арапското писмо било заменето со латиница и овој процес се одвивал кај сите туркиски јазици.[1] Во 1940 година узбечката латиница била заменета со кирилица која се користела сè до 1990. Кога Узбекистан станал независен официјално латиницата повторно се вовела како официјално писмо во Узбекистан, но сè уште кирилицата се користи во државата.

Азбука[уреди | уреди извор]

Латиница Кирилица МФА
A a А а /a, æ/
B b Б б /b/
D d Д д /d̪/
E e Е е / Э э /e/[N 1]
F f Ф ф /ɸ/
G g Г г /ɡ/
H h Ҳ ҳ /h/
I i И и /i, ɨ/
J j Ж ж /dʒ/
K k К к /k/
L l Л л /l/
M m М м /m/
N n Н н /n/
O o О о /ɒ, o/[N 2]
P p П п /p/
Q q Қ қ /q/
R r Р р /r/
S s С с /s/
T t Т т /t̪/
U u У у /u, y/
V v В в /w/
X x Х х /χ/
Y y Й й /j/
Z z З з /z/
Oʻ oʻ Ў ў /ø/
Gʻ gʻ Ғ ғ /ʁ/
Sh sh Ш ш /ʃ/
Ch ch Ч ч /tʃ/
ʼ ъ /ʔ/
Ё ё /jo/
Ю ю /ju/
Я я /ja/
Ц ц /ts/

Примери[уреди | уреди извор]

Прв член од Декларацијата за човекови права

узбечка латиница узбечка кирилица македонски
Barcha odamlar erkin, qadr-qimmat va huquqlarda teng boʻlib tugʻiladilar. Ular aql va vijdon sohibidirlar va bir-birlari ila birodarlarcha muomala qilishlari zarur. Барча одамлар эркин, қадр-қиммат ва ҳуқуқларда тенг бўлиб туғиладилар. Улар ақл ва виждон соҳибидирлар ва бир-бирлари ила биродарларча муомала қилишлари зарур. Ситe чoвeчки суштeствa сe рaѓaaт слoбoдни и eднaкви пo дoстoинствo и прaвa. Tиe сe oбдaрeни сo рaзум и сoвeст и трeбa дa сe oднeсувaaт eдeн кoн друг вo дуxoт нa oпштoчoвeчкaтa припaднoст.

Белешки[уреди | уреди извор]

  1. Кириличното "Е е" е на почеток на збор, а после самогласка во латиницата е "Ye ye".
  2. Се изговара /o/ само во руски зборови.

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Fierman, William (1991). Language Planning and National Development: The Uzbek. Walter de Gruyter. стр. 75. ISBN 3110124548. 

Поврзано[уреди | уреди извор]