Прејди на содржината

Список на знаменитости во Старата скопска чаршија

Додај врски
Од Википедија — слободната енциклопедија

Ова е список на знаменитости коишто се наоѓаат или историски се наоѓале на просторот на Старата скопска чаршија. Некои од нив денес се сместени надвор од границите на чаршијата, утврдени со Законот за Старата скопска чаршија од 2008 година, но низ историјата биле дел или имале голема улога во нејзиното создавање и развој. Повеќето од наведените знаменитости се со статус на заштитено културно добро.

Најголем број од знаменитостите биле подигнати во периодот кога чаршијата била под отоманска власт, иако постојат и такви коишто постоеле и преттоа (пр. Скопско кале) или биле изградени во поново време (пр. Музеј на Македонија). Главно, станува збор за верски објекти (џамии и цркви) и објекти карактеристични за османлиската архитектура (анови и амами), додека помал е бројот на останатите видови на градби. Според тоа, кај најголем дел од нив се среќава употребата на архитектонски стил препознатлив за османлиската архитектура, но забележливи се и остатоци од византиската и влијанија од модерната архитектура.

Знаменитости

[уреди | уреди извор]
Легенда
  • закосени букви - објекти кои постоеле во минатото.
    Состојба
  • добра - објектот е сочуван во или речиси во целост;
  • лоша - објектот е срушен и не постои, а сочувани се само некои негови остатоци.
    Пристапност
  • добра - пристапот кон објектот или неговите остатоци не претставува проблем;
  • лоша - пристапот кон објектот или неговите остатоци е отежнат или невозможен поради постоењето на други објекти на тоа место.

Анови

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
1Капан ан
15. век—цивилен објектдобрадобрада[1]
2Куршумли ан
околу 1540—цивилен објектдобрадобрада[2]
3Сули ан
15. век—цивилен објектдобрадобрада[3]

Амами

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
4Даут-пашин амам
1497—уметничка галеријадобрадобрада[4]
5Ѓулчилер амам
15. век1963—лошадобрада[5]
6Стара нова бања
15. или 16. век1963—лошадобрада[6]
7Чифте амам
15. век—уметничка галеријадобрадобрада[7]

Цркви

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
8Црква „Св. Димитрија“
16. век, обновена во 19. век—верски објектдобрадобрада[8]
9Манастир „Св. Ѓорѓи Горгос Скоропостижник“11. векпред 1436—лошалошане
10Црква „Св. Спас“
16. век—музејдобрадобрада[9]

Џамии и турбиња

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
11Џамија Араста
15. век, обновена во 18. век и во 2014—верски објектдобрадобране
12Џамија Дуќанџик
пред 1549, обновена во 2007—верски објектдобрадобрада[10]
13Џамија Ибни ПајконепознатоВтора светска војна—лошалошане
14Иса-бегова џамија
1475—верски објектдобрадобрада[11]
15Исхак-бегова џамија
1438—верски објектдобрадобрада[12]
16Јигит-пашина џамија14451963—лошадобране
—Турбе на Јигит-паша
1426, обновено во 2015—гробен објектдобрадобрада[13]
17Џамија Казанџилер17. век1963—лошадобране
18Мурат-пашина џамија
15. век—верски објектдобрадобрада[14]
19Мустафа-пашина џамија
1492—верски објектдобрадобрада[15]
20Султан-муратова џамија
1436, обновена во 16. век и во 1712—верски објектдобрадобрада[16]
—Турбе на Бикиј Хан16. век—гробен објектдобрадобране
—Турбе на Али-паша од Дагестан1774—гробен објектдобрадобране
21Турбе на Исхак-бег
15. век—гробен објектдобрадобрада[17]
22Џамија Ќосе Кади
18. век, обновена во 1996—верски објектдобрадобране
23Џамија Хаџи Балабан
1440—верски објектдобрадобрада[18]
24Хаџи-касамова џамија1490непознато—лошалошане
25Џамија Худаверди15. или 16. век, обновена во 1995—верски објектдобрадобрада[19]

Синагоги

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
26Синагога „Бет Ахарон“1366непознато—лошалошане
27Синагога „Бет Јаков“
обновена во 19. векВтора светска војна—лошалошане

Музеи

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
28Музеј на Македонија
1976—музејдобрадобрада
29Музеј на современата уметност
1970—музејдобрадобрада

Административни градби

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
30Вилаетски конак „Уќумат“
19. век—цивилен објектдобрадобрада[20]
31Стара турска пошта
19. век—цивилен објектдобрадобрада[21]

Плоштади

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
32Плоштад Филип II
обновен во 2013—плоштаддобрадобране
33Скендербег
надграден во 2018—плоштаддобрадобране

Други знаменитости

[уреди | уреди извор]
Бр.ЗнаменитостСликаВреме на изградбаВреме на рушењеНаменаСостојбаПристапностКултурно добро
34Безистен
15 век, обновен во 1900—цивилен објектдобрадобрада[22]
35Бит-пазар
11 век—пазариштедобрадобране
36Тврдина Кале
праисторија—археолошко наоѓалиштедобрадобрада[23]
37Камен мост
6, 14 или 15 век—мостдобрадобрада[24]
38Саат-кула
1573—цивилен објектдобрадобрада[25]
39Споменик на Скендербег
2006—споменикдобрадобране

Белешки

[уреди | уреди извор]
  • а Градбата во којашто се наоѓала синагогата во минатото не постои, иако истата е обновена и се наоѓа во просториите на Еврејската заедница во Македонија.

Поврзано

[уреди | уреди извор]

Наводи

[уреди | уреди извор]
  1. ↑ Решение бр. 04-113/70 од 10.12.1963 година; Решение бр. 231/25 од 14.11.1967 година; Централен регистар бр. 820.
  2. ↑ Решение бр. 34 од 10.03.1952 година; Решение бр. 231/4 05.09.1967; Централен регистар бр. 774.
  3. ↑ Решение бр. 208 од 10.08.1957 година; Решение бр. 27/39 од 06.02.1968 година; Централен регистар бр. 779.
  4. ↑ Решение бр. 35 од 10.03.1952 година; Решение бр. 231/11 од 25.09.1967 година; Централен регистар бр. 782.
  5. ↑ Решение бр. 168 од 02.07.1954 година; Решение бр. 231/9 од 06.09.1967 година; Централен регистар бр. 775.
  6. ↑ Решение бр. 169 од 02.07.1954 година; Решение бр. 27/38 од 06.02.1968 година; Централен регистар бр. 936.
  7. ↑ Решение бр. 209 од 10.08.1957 година; Решение бр. 231/15 од 02.11.1967 година; Централен регистар бр. 773.
  8. ↑ Решение бр. 04-113/68 од 10.12.1963 година; Решение бр. 27/47 од 20.02.1968 година; Централен регистар бр. 827.
  9. ↑ Решение бр. 1041 од 27.07.1950 година; Решение бр. 27/44 од 19.02.1968 година; Централен регистар бр. 150.
  10. ↑ Решение бр. 04-113/69 од 10.12.1963 година; Решение бр. 27/37 од 30.01.1968 година; Централен регистар бр. 813.
  11. ↑ Решение бр. 1041 од 27.07.1950 година; Решение бр. 231/17 од 07.11.1967 година; Централен регистар бр. 821.
  12. ↑ Решение бр. 1041 од 27.07.1950 година; Решение бр. 231/19 од 07.11.1967 година; Централен регистар бр. 794.
  13. ↑ Решение бр. 4 од 13.01.1953 година; Централен регистар бр. 807.
  14. ↑ Решение бр. 04-113/70 од 10.12.1963 година; Централен регистар бр. 819.
  15. ↑ Решение бр. 1041 од 27.07.1950 година; Решение бр. 231/12 20.09.1967; Централен регистар бр. 803.
  16. ↑ Решение бр. 24 од 10.02.1953 година; Решение бр. 231/13 од 30.10.1967 година; Централен регистар бр. 802.
  17. ↑ Решение бр. 6 од 13.01.1953 година; Централен регистар бр. 781.
  18. ↑ Решение бр. 231/23 од 18.11.1967 година; Централен регистар бр. 790.
  19. ↑ Решение бр. 04-113/67 од 10.12.1963 година; Централен регистар бр. 795.
  20. ↑ Решение бр. 231/22 од 13.11.1967 година; Централен регистар бр. 799.
  21. ↑ Решение бр. 231/24 од 13.11.1967 година; Централен регистар бр. 92.
  22. ↑ Решение бр. 207 од 10.08.1967 година; Централен регистар бр. 817.
  23. ↑ Решение бр. 36 од 10.03.1952 година; Решение бр. 122/74 од 25.04.1969 година; Централен регистар бр. 99.
  24. ↑ Решение бр. 32 од 10.03.1952 година; Решение бр. 231/3 од 20.09.1967 година; Централен регистар бр. 839.
  25. ↑ Решение бр. 1041 од 27.07.1950 година; Решение бр. 231/14 од 02.11.1967 година; Централен регистар бр. 800.
Преземено од „https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=Список_на_знаменитости_во_Старата_скопска_чаршија&oldid=4873709“