Сопот (Светиниколско)

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Сопот
Sopot SN 02.JPG

Поглед кон селото

Сопот се наоѓа во Republic of Macedonia
Сопот
Местоположба на Сопот во Македонија
Координати 41°53′57″ СГШ 21°52′06″ ИГД / 
Општина Општина Свети Николе
Население 89 жит.
(поп. 2002)

Сопот е село во Општина Свети Николе, во областа Овче Поле, во околината на градот Свети Николе.

Географиja и местоположба[уреди | уреди извор]

Селото Сопот се наоѓа во западниот дел на Овче Поле, во подножјето и на североисточните огранки на Градиштанска Планина и ридот Ѓуриште. Сместено е во западниот дел на Општина Свети Николе, на 6 километри оддалеченост од градот Свети Николе во северозападен правец[1]. Според местоположбата Сопот е ридско село, расположено на надморска височина од 480 метри[2]. Атарот зафаќа површина од 12 км², на кои обработливото земјиште зафаќа 816 хектари, додека на пасиштата отпаѓаат 275 хектари, со што селото во основа има полјоделска функција[3].

Историја[уреди | уреди извор]

Селото Сопот потекнува уште од XV век. Тоа се наоѓало на исток 1000м. од сегашната место положба. Местото било рамно со многу извори, потоци, плодна земја, пасишта. Луѓето се занимавале претежно со одгледување на добиток и земјоделие. Селото Сопот важело за многу развиено и културно место бидеејки имале црква за која има остатоци и ден денес на местото Стара Црква, исто така имале некој вид на училиште и пазар каде се продавала стоката и земјоделските производи. Селото броело со над 100 куќи, 10 воденици и околу 1000 жители. Низ селото минувал главниот пат што ги поврзувал Штип со Скопје така што тоа било посетувано од многу луѓе кој со својата стока за трговија поминувле низ селото Сопот. Во XVI-XVII век селото Сопот претрпувало големи злодела и зулуми од многу арамиски групи, и кога повеќе не можеле никако да се спасат од зулумите, биле приморани да се преселат на сегашната местоположба на селото, а голем број заминале во други места да барат спас и да формираат ново живеалиште. Во 1878 година селото се изградила нова црква постветена на Свети Никола, една од ретките во тоа време за тој регион (Ѓуришки), а нешто потоа се изградило и училиште. Започнале да се градат и нови куќи, трла, чешми и воденици. Најстарата писмена потврда за селото Сопот се среќава во 1891 година под името Сопотъ[4]. За потеклото на името се смета дека доаѓа од исчезнатата именка сопот во словенските јазици со значење 1. шумење, жуборење на вода, 2. извор, водопад; (ст.слов. цевка, срхр. извор кој со силен шум продира од земјата, водопад, словенечки. испарување, водопад, буг. дрвена цевка низ која тече вода, вода што тече низ бразда.)[5], што може и да се потврди од присутноста на водените извори на местоположбата на денешното село.

Економија[уреди | уреди извор]

Самата местоположба и застапеноста на категориите земјиште на селскиот атар укажуваат на најголема застапеност на земјоделието и сточарството. Од земјоделието најмногу се одгледуваат жита (пченица, пченка, јачмен), градинарски култури (пипер, домат, кромид), додека поради поволните пасишта од сточарството се одгледуваат овци, кози и крави. Во помала мера е застапено и овоштарството (јаболки, цреши, ореви) и лозарството.

Демографија[уреди | уреди извор]

Според статистиката на Васил К'нчов („Македониja, Етнографиja и статистика“) од 1900 година, во Сопот живееле 320 жители, сите Македонци.[6]

Според секретарот на бугарската егзархија Димитар Мишев, во 1905 година во Сопот имало 400 Македонци, егзархисти.[7]

Селото Сопот бележи постојан пад на бројот на своето население, при што во 1961 година, во селото живееле 466 жители, а во 1994 само 102 жители[8], сите Македонци.

Според пописот од 2002 година во селото Сопот живеат 89 жители, сите Македонци.[9]

На табелата е прикажан бројот на население во сите пописни години:[10]

Година 1900 1905 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 320[6] 400[7] 533 533 465 317 170 108 102 89

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Најбројно со жители селото Сопот е во времето од 1945-1965 каде броело со над 150 куќи и околу 1000 жители. Во периодот од 1970-1990 селото се празни од миграција Село-Град каде многи жители за подобар живот се упатуваат кон градот Свети Николе, Штип и најмногу Скопје. Тоа трае сè до 2000 година, кога голем број се враќаат во своите стари домови и почнуваат да ги обновуваат или да подигаат нови градби. Денес селото Сопот има околу 100 жители и 80 куќи, може да се пофали со асфатиран пат ,улично осветлување, нова ел.трафостаница со нова ел.инсталација, сопствен водовод и една продавница за прехранбени производи и пијалоци. Со сето ова селото Сопот ги има најважните услови за живеење и работа.

Општествени институции[уреди | уреди извор]

  • Црква „Св. Никола“ – Сопот, потекнува од 1878 година. Иконите и фрескоживописот во куполата се од 19 век и се дело на непознати автори (мајстори од кратовска тајфа) и Петре.[11]. Според некои извори, црквата е изградена на место на средновековен христијански храм, но не е доволно проучена[12].

Администрација и политика[уреди | уреди извор]

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Личности[уреди | уреди извор]

Култура и спорт[уреди | уреди извор]

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Панов Митко. „Енциклопедија на селата во Република Македонија“. Патрија, Скопје, 1998. стр.279
  2. Панов Митко. „Енциклопедија на селата во Република Македонија“. Патрија, Скопје, 1998. стр.279
  3. Панов Митко. „Енциклопедија на селата во Република Македонија“. Патрија, Скопје, 1998. стр.279
  4. Иванова Олга. „Речник на топонимите во областа по сливот на Брегалница“. Институт за македонски јазик „Крсте Мисирков“, Скопје, 1996. стр. 547
  5. Иванова Олга. „Речник на топонимите во областа по сливот на Брегалница“. Институт за македонски јазик „Крсте Мисирков“, Скопје, 1996. стр. 547
  6. 6,0 6,1 Кънчов, Васил. Македония. Етнография и статистика, София, 1900, стр. 215.
  7. 7,0 7,1 Brancoff, D.M. La Macédoine et sa Population Chrétienne, Paris, 1905, pp. 128-129.
  8. Панов Митко. „Енциклопедија на селата во Република Македонија“. Патрија, Скопје, 1998. стр.279
  9. http://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf Попис во Македонија 2002. - Книга 10.
  10. Население на Република Македонија според изјаснувањето за етничката припадност, по населени места, според пописите на население 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 1994 и 2002 година (согласно територијалната организација од 1996 година) *Државен завод за статистика http://makstat.stat.gov.mk.
  11. „Светиниколски парохии“ (на македонски). Брегалничка епархија. http://www.brep.org.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=48:2009-12-18-17-06-14&catid=35:2010-01-15-21-58&Itemid=55. посет. 1 август 2010 г. 
  12. Панов Митко. „Енциклопедија на селата во Република Македонија“. Патрија, Скопје, 1998. стр.279

Надворешни врски[уреди | уреди извор]