Прва фитна
| Прва фитна | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Дел од the Fitnas & Military career of Ali | ||||||||
 Регион под контрола на калифот Али
Регион под контрола на Муавија |
||||||||
|
||||||||
| Завојувани страни | ||||||||
| Праведен Калифат | Војските на Муавија и Ајша | Хариџитите | ||||||
| Команданти и водачи | ||||||||
| Али X Hasan ibn Ali Husayn ibn Ali Abd Allah ibn Abbas Muhammad ibn al-Hanafiyya Malik al-Ashtar X Ammar ibn Yasir † Muhammad ibn Abi Bakr † Qays ibn Sa'd | Муавија (РВБ)[2] Ајша зароб. Talha † Zubayr † Amr ibn al-'As Abd al-Rahman ibn Khalid Habib ibn Maslama al-Fihri (РВБ) Marwan зароб. Abu al-A'war al-Sulami | Abd Allah ibn Wahb al-Rasibi † Hurqus ibn Zuhayr as-Sa'di † Abd al-Rahman ibn Muljam 
|
||||||
| Жртви и загуби | ||||||||
| Вкупно: 25,407–25,513 | 51,213+ killed | Nahrawan: 2,400 killed
Banu Najiyah revolt: 545 killed |
||||||
Првата фитна (арапски: الفتنة الكبرى) е првата граѓанска војна во исламскиот свет. Таа довела до уништување на Праведниот Калифат и основање на Омејадскиот Калифат. Во граѓанската војна учествувале три главни фракции; поддржувачите на четвртиот калиф Али, поддржувачите на Осман, првенствено предводени од Муавија и Ајша, и Хариџитите.
Корените на првата граѓанска војна може да се пронајдат во убиството на вториот калиф, Омар. Пред да умре од раните, Омар формирал совет од шест члена кој го избрал следниот калиф, Осман. За време од последните години од неговото владеење Осман бил обвинет за непотизам и убиен од страна на бунтовници во 656 година. По убиството на Осман, Али бил избран за четврт калиф. Ајша, Талха, и Зубејр се спротиставиле на доаѓањето на Али на престолот и се побуниле против него. Двете страни се судриле во битката кај Басра во декември 656, во која како победник излегол Али. Потоа, Муавија, гувернерот на Сирија, одбил да го признае Али за калиф и објавил војна. Двете страни се судриле во битката кај Сифин во јули 657, која завршила без победник и со арбитража.
Оваа арбитража предизвикала незадоволство кај Хариџитите, кои ги прогласиле Али, Муавија, и нивните следбеници за неверници. По насилството на Хариџитите врз цивилите, војската на Али ги уништил во битката кај Нахраван. Набргу потоа, Муавија ја придобил контролата врз Египет со помош на Амр ибн ал-Ас.
Во 661, Али бил убиен од хариџитот Абдуррахман ибн Мулџам. По смртта на Али, неговиот наследник Хасан бил избран за калиф и набрзо бил нападнат од страна на Муавија. Опколениот Хасан склучил мир, признавајќи ја власта на Муавија, кој потоа го основал Омејадскиот Калифат и владеел како негов прв калиф.
Наводи
[уреди | уреди извор]- ↑ Madelung, Wilferd. The Succession to Muhammad: A Study of the Early Caliphate. Cambridge: Cambridge University Press, 1997, p. 325.
- ↑ Muir, Sir William (2004). The Caliphate: Its Rise, Decline, and Fall, from Original Sources (англиски). Cosmos Publications. стр. 285–286. ISBN 978-81-307-0009-0.
- ↑ Lecker 2012.
- ↑ Gibbon 1906, стр. 98–99.