Прејди на содржината

Појанг

Од Википедија — слободната енциклопедија
Езеро Појанг
Сателитска снимка на езерото Појанг
ПодрачјеЃуѓанг, Кина
Координати29°05′N 116°17′E / 29.083°N 116.283°E / 29.083; 116.283[1]
Главни приливи5 реки, примарни Ган и Сју
Слив&10000000000162225000000162.225 км2
Сливни земјиКина
Најг. должина170 км
Најг. ширина17 км
Површина&100000000000032100000003.210 км2
Прос. длабочина8.4 м
Најг. длабочина25.1 м
Зафатнина25.2 км3
Проточност0.173 г.
Брег1200 км
Надм. височина16.5 м
Службен назив: Појангху
Прогласено:31 март 1992
Број550[2]
1 Бреговата должина не е добро определена мерка.

Појанг (кинески: 鄱阳湖 / 鄱陽湖) — езеро во источна Кина, кое лежи на реката Јангцекјанг во провинцијата Ѓангси, околу 250 км југоисточно од градот Вухан.[1] Се создало на влажна тревна рамнина на сливот на пет реки и на север се влева во реката Јангцекјанг преку краток теснец помеѓу градовите Хукоу и Дучанг. Има големо хидролошко значење како регулатор на протокот на реката Јангце за време на дождовната сезона. За време на големот проток водата од реката Јангце се влева во Појанг, што ги ублажува екстремите и ги ограничува поплавите низводно од устието. Се проценува дека има капацитет од една петтина од годишниот проток на реката. Затоа површината и нивото на водата на Појанг значително флуктуираат на годишна основа, обично покривајќи околу 3.500 км² и е најголемото слатководно езеро во земјата.[3]

Рибари на езеро Појанг

Поради изградбата на браната „Три клисури“[4][5][6] и регулациско езеро спротиводно од устието, забележлива е дренажата на оваат подрачје. Во исто време, притоките го полнат базенот на езерото со големи количини тиња, која редовно ја отстрануваат за да ги одржуват водните патишта пловни. За време на особено сушниот период во зимата 2012 година, Појанг речиси целосно пресушил, покривајќи тогаш само околу 200 км², што го направило практично невозможен за риболов и воден превоз.[7]

Езерото е познато и како место за презимување на птиците преселници од огромниот број на птици кои живеат во мочуриштето. Вкупно на подрачјето на езерото се регистрирани повеќе од 300 видови на птици, а особено е важно за сибирските жерави - речиси целата преостаната популација на овој исклучително загрозен вид презимува тука. Подрачје од 224 км² во северозападниот дел на езерото е заштитено како резерват на природата, кој исто така е прогласен и за мочуриште од меѓународно значење според Рамсарската конвенција.[8]

Во текот на зимата езерото станува дом на многу мигрирачки сибирски жерави, од кои до 90% презимуваат таму.[9][10][11][12]

Формирање

[уреди | уреди извор]
Картата која го вклучува езерото Појанг (означено како Појанг Ху鄱陽湖) ( АМС, 1952).

Езерото Појанг историски исто така се нарекувало езеро Пенгли (彭蠡澤), иако тоа не е исто. Пред династијата Хан, Јангце следелa посеверен тек низ денешното езеро Лунган, додека мочуриштето Пенгли го формирал долниот тек на реката Ган.[13][14][15][16] Подрачјето кое сега е езеро Појанг било рамнина по должината на реката Ган. Околу 400 година од н.е., реката Јангце преминала на појужен тек, предизвикувајќи реката Ган да се повлече и да го формира езерото Појанг. Со поддршка на реката Ган се потопени окрузите Појанг и Хајхуен, принудувајќи масовна миграција во градот Вученг во денешниот округ Јунгсју. Така, Вученг станал една од поголемите антички општини во провинцијата Ѓангси. Оваа миграција ја создала фразата „Потопувањето на округот Хајхун довело до создавање на градот Вученг“.

Езерото Појанг достигнало најголема големина за време на династијата Танг, кога неговата површина достигнала 6000 км2.

Еколошки проблеми

[уреди | уреди извор]
Карта на средниот и низводниот тек на реката Јангце, локација на браната на езерото Појанг

Губење на дивите животни

[уреди | уреди извор]

Забраната за риболов е во сила од 2002 година. Во јануари 2020 година Кина вовела 10-годишен мораториум за риболов на 332 локации по должината на реката Јангце, вклучувајќи го и езерото Појанг, за да го заштити водниот биодиверзитет.[17]

Во 2007 година била изразена загриженост дека кинеската морска свиња, локално позната како џиангжу („речна свиња“), која е по потекло од езерото заедно со други водни како што е езерото Донгтинг, би можела да го следи баиџи, делфинот на реката Јангце, до изумирање. Биле упатувани повици за преземање на акции за спасување на плискавицата, од кои останале околу 1.400, од кои помеѓу 700 и 900 се во Јангце, а уште околу 500 во езерата Појанг и Донгтинг. Нивото на популацијата во 2007 година е помало од половина од нивото од 1997 година, а големината на популацијата опаѓа со стапка од 7,3 проценти годишно.

Ископување на песок станало главна потпора на локалниот економски развој во последни неколку години важен извор на приходи во регионот кој се граничи со езерото Појанг. Но, во исто време, проектите за длабинско ископување со висока густина биле главна причина за помор на локалната популација на диви животни. Длабинското ископување ја прави водата во езерото поматна, а морските свињи не можат да гледаат толку добро како што можеле порано и мораат да се потпрат на своите високо развиени сонарни системи за да ги избегнат пречките и да бараат храна. Големите бродови влегуваат и излегуваат од езерото со стапка од два во минута, и така големата густина на пловидбата значи дека морските свињи тешко можат да ја слушнат храната, а исто така не можат слободно да пливаат од едниот до другиот брег.[18]

Понатаму, се очекува изградбата на брана на езерото Појанг да предизвика катастрофални ефекти врз преостанатите морски свињи.[19]

Собирање

[уреди | уреди извор]

Поради браната „Три клисури“ спотивордно на реката Јангце, езерото Појанг може сезонски да се намалува и да пресуши.

Во 2012 година, езерото речиси потполно пресушило. Површина од 200 км2 земјиште било под вода во октомври, додека езерото нормално покрива површина од 3500 км2 кога било полно. Покрај браната Три клисури, која мора да складира вода во својот резервоар за да биде употреблива во зима, за намалување на нивото на езерото се сметало дека е крива и сушата.[7]

Локалната влада на Џијангси предложила со изградба на брана на езерото Појанг за да се одржи нивото на водата во езерото, со изградба на брана преку врската помеѓу езерото и реката Јангце.[20] Се очекува проценка на влијанието врз животната средина. Научниците, како и еколошките групи како што е Светскиот фонд за природа, го критикувале предлогот, тврдејќи дека вештачкото инженерство на нивото на водата во езерото негативно ќе влијае на разновидноста на дивите жоивотни.[21]

Во историјата

[уреди | уреди извор]

Тука во 1363 година се одиграла Битката кај езерото Појанг.[22][23] За таа битка се вели дека била една од најголемите поморски битки во историјата.[24]

Галерија

[уреди | уреди извор]

Наводи

[уреди | уреди извор]
  1. 1 2 „Poyang Lake“. World Lake Database. International Lake Environment Committee Foundation. 1999. Архивирано од изворникот на 2018-07-08. Посетено на 6 January 2017.
  2. ↑ „Poyanghu“. Ramsar Sites Information Service. Посетено на 25 April 2018.
  3. ↑ Bengtsson, Lars; Herschy, Reginald W.; Fairbridge, Rhodes W. (25 June 2012). Encyclopedia of Lakes and Reservoirs. Springer. стр. 156–160. ISBN 978-1-4020-5616-1.
  4. ↑ Ma, Yue (November 26, 2010). „Three Gorges Dam“. large.stanford.edu. Stanford University. Архивирано од изворникот на April 11, 2016. Посетено на February 13, 2016.
  5. ↑ „Three Gorges Dam Hydro Electric Power Plant, China“. Power Technology. February 21, 2020. Архивирано од изворникот на May 28, 2018. Посетено на May 27, 2018.
  6. ↑ „Three Gorges Project“ (PDF). chincold.org.cn. Архивирано од изворникот (PDF) на March 5, 2014. Посетено на January 1, 2015.
  7. 1 2 Thibault, Harold (2012-01-31). „China's largest freshwater lake dries up“. The Guardian (англиски). ISSN 0261-3077. Посетено на 2016-11-09.
  8. ↑ https://web.archive.org/web/20180107061025/http://www.globalnature.org/33539/Nature-Reserve/02_vorlage.asp. Архивирано од изворникот на 07. 01. 2018. Проверете ги датумските вредности во: |archive-date= (help); Отсутно или празно |title= (help) The Introduction of Jiangxi Poyang Lake National Nature Reserve, Global Nature Fund
  9. ↑ „Appendices | CITES“. cites.org. Посетено на 2022-01-14.
  10. ↑ Peters, James Lee, уред. (1934). Check-list of Birds of the World. 2. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. стр. 153.
  11. ↑ Pallas, Peter Simon (1773). Reise durch verschiedene Provinzen des Russischen Reichs (германски). 2. St. Petersburg: Academie der Wissenschaften. стр. 714.
  12. ↑ Jobling, James A. (2010). The Helm Dictionary of Scientific Bird Names. London: Christopher Helm. стр. 224. ISBN 978-1-4081-2501-4.
  13. ↑ 龙感湖管理区（农场 [Longganhu Administrative District (Farm)] (кинески). XZQH. 8 August 2014. Посетено на 15 January 2018. 1955年，中央长江水利规划办公室正式下文，将龙湖、感湖合并称为“龙感湖”。
  14. ↑ Sumin & Hongshen 1998
  15. ↑ 湖北龙感湖国家级自然保护区简介. Wetlands China. Архивирано од изворникот на 27. 10. 2018. Посетено на 2018-10-27. 湖北龙感湖国家级自然保护区地处长江中下游的湖北黄梅县境内，南与江西省著名的庐山风景名胜区隔长江相望，东与安徽省安庆沿江湿地相连，地理座标为东经115°56′~116°07′，北纬29°49′~30°04′之间，2009年9月18日，经国务院办公厅国办发[2009]54号文批准成立国家级自然保护区，总面积为22322h㎡,是由湖泊、滩涂、草甸等组成的以生物多样性和内陆水域生态系统为主要保护对象的湿地类型自然保护区，是我国众多淡水湖泊中保持最为完好的重要湖泊湿地之一。 Проверете ги датумските вредности во: |archive-date= (help)
  16. ↑ https://web.archive.org/web/20151208174727/http://www.ndrc.gov.cn/zcfb/zcfbtz/201504/t20150416_688229.html. Архивирано од изворникот на 08. 12. 2015. Посетено на 23. 03. 2023. Проверете ги датумските вредности во: |accessdate=, |archive-date= (help); Отсутно или празно |title= (help) page 26 水产品基地：{...} 龙感湖。pdf also at https://commons.wikimedia.org/wiki/File:长江中游城市群发展规划.pdf
  17. ↑ „China starts 10-year fishing ban on Yangtze River - Xinhua | English.news.cn“. www.xinhuanet.com. Архивирано од изворникот на 2 January 2020. Посетено на 2021-04-22.
  18. ↑ Kejia Z. (2007). Poyang Lake saving the finless porpoise Архивирано на 4 март 2016 г.. Chinadialogue.net. Retrieved on 28 September 2017
  19. ↑ Chen, S. (24 September 2017). „Water scheme threatens Yangtze River porpoises with extinction, scientist warns“. South China Morning Post. Посетено на 29 December 2018.
  20. ↑ „China alters controversial Poyang dam plan“. Xinhua. 6 February 2012. Посетено на 29 June 2014.
  21. ↑ Ives, Mike (29 December 2016). „As China's Largest Freshwater Lake Shrinks, a Solution Faces Criticism“. The New York Times. Посетено на 29 December 2016.
  22. ↑ Twitchett, Denis (1998), The Cambridge History of China Volume 7 The Ming Dynasty, 1368–1644, Part I, Cambridge University Press
  23. ↑ Wakeman, Frederic, Jr (February 1993). „Voyages“. American Historical Review. 98 (1): 1–17.CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link).
  24. ↑ Andrade 2016.
Преземено од „https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=Појанг&oldid=5615250“