Главна страница

Од Википедија — слободната енциклопедија
(Пренасочено од Почетна страна)
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето

Добре дојдовте на Википедија

слободната енциклопедија што може секој да ја уредува
имаме 102.153 статии на македонски јазик
Избрана статија за оваа седмица
Warszawa Centrum Nowych Technologii UW-6.jpg

Шредингерова равенкапарцијална диференцијална равенка во квантната механика која опишува како квантната состојба во квантен систем се менува со текот на времето. Равенката била формулирана во крајот на 1925 и издадена во 1926 година од австрискиот физичар Ервин Шредингер.

Во класичната механика, Вториот Њутнов закон, (F = ma), се користи за математички да се предвиди што ќе прави еден систем во секоја точка од времето откако е позната почетната состојба. Во квантната механика, аналогна на Њутновиот закон е Шредингеровата равенка за квантен систем (најчесто кај атоми, молекули и субатомски честички кои можат да бидат слободни, сврзани или локализирани). Оваа равенка не е едноставна алгебарска равенка, туку е линеарна парцијална диференцијална равенка, која го опишува развојот на брановата функција на системот со текот на времето.

Концептот на брановата функција е основен постулат на квантната механика. Иако Шредингеровата равенка често е презентирана како посебен постулат некои автори покажуваат дека некои својства добиени од Шредингеровата равенка може да се откријат од самата симетрија на принципите, како комутативниот закон. Главно, „изводи” од Шредингеровата равенка ја демонстрираат нејзината можност за математичко опишување на дуалноста бран-честичка, но досега нема прифатливи изводи од Шредингеровата равенка од приближни начела.

Во копенхагенското толкување на квантната механика, брановата функција е најцелосен опис што може да се даде на еден физички систем. Решенија на Шредингеровата равенка опишуваат не само молекуларни, атомски или субатомски системи, туку и макроскопски системи, а можно е и целиот универзум. Шредингеровата равенка во најопштата форма е доследна со класичната механика и специјалната релативност, но оригиналната формулација на Шредингер била нерелативистичка. (Дознајте повеќе...)


Слика и снимка на денот
Amphitheatre Bay after a storm, Akamas Peninsula, Cyprus.jpg
Амфитеатарскиот Залив по бура. Полуостров Акамас, Кипар.

Палавански клунорози (Anthracoceros marchei) во Лузон, Филипини.
Дали сте знаеле…

Занимливости од содржините на Википедија:

Тврдокрилци во музејска збирка
На денешен ден…

Денес е 15 септември 2019 г.

Настани:

1786  Италијанскиот лекар и природонаучник Лујџи Галвани ја открил струјата, која според неговото име подоцна е наречена - галванска.
1812  Француската армија предводена од Наполеон дошла до Кремљ во Москва.
1821  Дотогашните шпански колонии Костарика, Никарагва, Ел Салвадор, Гватемала и Хондурас прогласиле независност.
1822  Францускиот ориенталист Жан Франсоа Шамполион успеал прв да ги дешифрира хиероглифите на Каменот од Розета најден во египетското место Решид, во 1799 година. Тој утврдил дека хиероглифите не се симболично, туку фонетско писмо. Шамполион е основач на египтологијата.
1830  Отворањето на железничката линија ЛиверпулМанчестер на која е употребена парната локомотива. „Ракета“ е проследена и со првата железничка несреќа со случајна смрт на англискиот државник Вилијам Хускисон.
1835  Бродот „Бигл“ со Чарлс Дарвин пристигнал на островите Галапагос.
1916  Тенкот е за првпат употребен во борбени дејства во Битката на Сома во Франција.
1993  Во Скопје е регистрирана Асоцијацијата на европските студентски структури при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“.
1995  Во Скопје, пред влезот на канцеларијата за врски на САД е поставен нов амблем чиј натпис гласи „Амбасада на САД“, со што формално мисијата на САД во Македонија го означи подигањето на нивото на дипломатските односи на релацијата Вашингтон - Скопје.
2002  Парламентарни избори во Република Македонија, на кои ќе победи коалицијата За Македонија Заедно предводена од СДСМ и Бранко Црвенковски.

Родени:

1254  Марко Поло — венецијански морепловец.
1878  Јон Драгумис — грчки дипломат и пропагандист.
1890  Агата Кристи — британска писателка.
1894  Жан Реноар — француски филмски режисер.
1908  Мишко Крањец — словенечки писател.
1913  Ристо Кордалов — македонски револуционер.
1919  Николај Хајтов — бугарски писател.
1925  Кирил Лавров — советски и руски филмски глумец.
1928  Кенонбол Адерли — американски џез-музичар.
1937  Роберт Лукас — американски економист, добитник на Нобеловата награда во 1995 година.
1941  Јуриј Норштејн — руски аниматор.
1941  Флоријан Алберт — унгарски фудбалер.
1941  Виктор Зубков — руски премиер.
1942  Бисера Велетанлиќ — југословенска џез-пејачка.
1946  Томи Ли Џонс — американски глумец.
1951  Јохан Нескенс — холандски фудбалер.
1957  Слободан Качар — српски и југословенски боксер.
1959  Драги Митревски — македонски археолог.
1961  Соња Савиќ — српска и југословенска глумица.
1966  Дејан Савичевиќ — црногорски и југословенски фудбалер.
1977  Том Харди — англиски глумец.
1978  Марко Пантелиќ — српски фудбалер.
1978  Ненад Трповски — македонски кајакар.
1985  Мирко Алиловиќ — хрватски ракометар.

Починале:

668  Констанс II Ираклијцар на Византија.
885  Адријан IIIримски папа.
1852  Артур Велсли ВелингтонВојвода од Велингтон и војсководец од Наполеонските војни.
1896  Димитар Матов — македонски фолклорист.
1936  Александрос Зајмис — премиер на Грција.
1938  Томас Вулфамерикански писател.
1945  Антон Веберн - австриски композитор и диригент.
1980  Бил Еванс — американски џез-пијанист и композитор.
1985  Кути Вилијамс — американски блуз и џез-музичар.
1995  Гунар Нордал — шведски фудбалер.
Што е Википедија?

Википедија е енциклопедија напишана преку соработка на многу од нејзините читатели. Таа е посебен вид на мрежно место, наречено вики, што го прави придонесот кон неа брз и лесен.

Сакате да помогнете?
Започнете со нашиот вовед!

Други области
  • Селска чешма — Централниот форум за дискусија на Википедија, место каде што можете да поставувате прашања и да давате коментари.
  • Портал на заедницата — Проекти, ресурси и активности за сите кои сакаат да се вклучат во проектот.
  • На други јазици — Википедија е повеќејазичен проект - освен на македонски, Википедија е достапна и на 285 други јазици.
Збратимени проекти

Википедија е проект на фондацијата Викимедија — непрофитна организација, која опфаќа и други проекти:

Commons-logo.svg
Ризница
Складиште на слики, снимки и други мултимедијални содржини
Wikinews-logo-51px.png
Викивести
Вести со права за слободна употреба
Wiktionary-logo-51px.gif
Викиречник
Речник и лексикон
Wikiquote-logo-51px.png
Викицитат
Збирка на цитати
Wikibooks-logo-35px.png
Викикниги
Учебници и прирачници со права за слободна употреба
Wikisource-logo.png
Викиизвор
Библиотека на дела со права за слободна употреба
Wikispecies-logo-35px.png
Викивидови
Именик на видови
Wikiversity-logo-41px.png
Викиуниверзитет
Материјали и активности за учење со права за слободна употреба
Wikimedia-logo-35px.png
Мета-вики
Усогласување на проектот „Викимедија“
Wikidata-logo.svg
Википодатоци
База на слободни знаења
Wikivoyage-logo.svg
Википатување
Отворен туристички водич