Прејди на содржината

Ослободителен фронт на словенечката нација

Од Википедија — слободната енциклопедија
Словенечки партизани во зима 1942 г.

Ослободителниот фронт на словенечката нација, или едноставно Ослободителен фронт, првично наречен Анти-империјалистички фронт, било словенечка антифашистичка политичка партија. Анти-империјалистичкиот фронт имале идеолошки врски со Советскиот Сојуз (кој во тоа време било во пакт за ненапаѓање со нацистичка Германија[1][2][3]) во својата борба против империјалистичките тенденции на Соединетите Држави и Обединетото Кралство (западните сили),[4][5][6][7] на Комунистичката партија. Во мај 1941 година, неколку недели по германската окупација на Југославија, во првото воено издание на нелегалниот весник Словенечки репортер (сло: Словенски порочевалец), членовите на организацијата го критикувале германскиот режим[8] и ги опишале Германците како империјалисти.[9] Тие почнале да собираат пари за ослободителен фонд преку вториот број на весникот објавен на 8 јуни 1941 година. Кога Германија го нападнала Советскиот Сојуз, Антиимперијалистичкиот фронт бил формално преименуван[10][11][12] и станал главен антифашистички словенечки граѓански отпор и политичка организација под водство и контрола на словенечките комунисти. Биле активни во Словенија за време на Втората светска војна. Нејзината воена рака биле словенечките партизани. Организацијата била основана во Љубљанската Покраина на 26 април 1941 година во куќата на литературниот критичар Јосип Видмар.[13] Нејзини водачи биле Борис Кидрич и Едвард Кардељ.

Програма

[уреди | уреди извор]

Програмата на Фронтот била зацртана од следниве основни точки:

  • Вооружена борба
  • Обединета Словенија
  • Континуитет на Југославија како словенечка држава, натамошна интеграција на Словенија во југословенскиот идентитет и блискост со рускиот народ
  • Лојалност на сите фракции кон Ослободителниот фронт, а потоа и кон југословенските партизани
  • Придржување кон демократијата по ослободувањето
  • Прифаќање на Атлантската повелба
  • Израснување на партизанските единици и народната гарда во поширок фронт на Народноослободителната борба.

Внатрешна политичка ситуација

[уреди | уреди извор]

Фронтот првично се состоел од повеќе политички групи со левичарска ориентација, вклучително и некои христијански социјалисти, дисидентска група словенечки соколи (исто така познати како „националдемократи“) и група либерални интелектуалци дел од списанијата „Содобност“ и „Љубљански ѕвон“.[14] За време на војната, влијанието на Комунистичката партија на Словенија почнало да расте, сè додека основачките групи не ја потпишале таканаречената Доломитска декларација (Доломитска Изјава), давајќи им ексклузивно право да се организираат како политичка партија само на комунистите, на 1 март 1943 година.[15]

На 3 октомври 1943 година, на седницата, позната како Собрание на делегатите на словенечката нација, која се одржала во Кочевје од 572 директно избрани и 78 индиректно избрани членови, 120-члениот пленум бил конституиран како највисок граѓански управен орган на антифашистичкото движење во Словенија за време на Втората светска војна.

По војната, Ослободителниот фронт бил трансформиран во Социјалистички сојуз на работниот народ на Словенија.[16]

Поврзано

[уреди | уреди извор]

Наводи

[уреди | уреди извор]
  1. ↑ Alexander, Robert J. (1970). „The Communist Parties of Latin America“. Problems of Communism. 19 (4): 38. the Soviet Union was formally allied with Nazi Germany
  2. ↑ Sandbu, Martin (2015). Europe's Orphan: The Future of the Euro and the Politics of Debt. Princeton, NJ: Princeton University Press. стр. 1. The Soviet Union was still allied with Nazi Germany
  3. ↑ Čuk, Ivan; Vest, Aleks Leo (January 14, 2020). „Prevarani Sokoli - anatomija sovražnega prevzema“. Novice. Посетено на May 10, 2021. komunisti so se za upor odločili šele po nemškem napadu na Sovjetsko zvezo 22. junija 1941, dotlej sta bili državi z Ribbentrop-Molotovovim paktom zaveznici
  4. ↑ Janez Arnež (2003). „Slovenska ljudska stranka 1941–1990“. Во Kokole, Metoda; Likar, Vojislav; Weiss, Peter (уред.). Historični seminar 4. Ljubljana: ZRC SAZU. стр. 245. Komunistična stranka je doma v ilegali organizirala Protiimperialistično fronto proti zapadnim silam, ker je bila Sovjetska zveza tedaj zaveznica Hitlerjeve Nemčije in si je z njo razdelila ozemlje premagane Poljske.
  5. ↑ Griesser-Pečar, Tamara (2004). Razdvojeni narod: Slovenija 1941–1945: okupacija, kolaboracija, državljanska vojna, revolucija. Ljubljana: Mladinska knjiga. zveza Protiimperialistična fronta sprva, kot pove že ime, usmerjena le proti imperialističnim silam, predvsem proti Veliki Britaniji in ZDA
  6. ↑ „Komu Pahor postavlja spomenik?“. siol.net (словенечки). Посетено на 2021-05-03. ... je bila OF najprej usmerjena tudi proti zahodnim silam.
  7. ↑ Žužek, Aleš (April 27, 2021). „Od Društva prijateljev Sovjetske zveze do Osvobodilne fronte“. SiolNET. Посетено на May 10, 2021. ... je bila organizacija usmerjena tudi proti Veliki Britaniji
  8. ↑ Renton: 1941: Slovenski mediji med prvim letom okupacije: https://www.renton.si/slovenski-mediji-1941/
  9. ↑ Slovenski poročevalec, image of second war issue: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/47/Slovenski_porocevalec_1941-06-08_URN-NBN-SI-DOC-V7BF33W2.jpg "Cena 1 din za osvobodilni fond"
  10. ↑ Beltram, Vlasta; Plahuta, Slavica (1978). Zgodovinski mejniki za priključitev Primorske k Jugoslaviji. Koper: Pokrajinski muzej Koper. Protiimperialistična fronta, ki se je po napadu Nemčije na SZ 22. junija 1941 preimenovala v Osvobodilno fronto
  11. ↑ „Spoštovati je treba vse žrtve, padle v NOB“. 24ur.com. April 27, 2011. Посетено на May 10, 2021. Protiimperialistična fronta se je v OF slovenskega naroda preimenovala po nemškem napadu na Sovjetsko zvezo 22. junija 1941
  12. ↑ „Razdvajanje slovenskega naroda“. Radio Ognjišče. December 20, 2017. Посетено на May 10, 2021. Šele po nemškem napadu na Sovjetsko zvezo 22. junija 1941, ko je SZ, ki je začela vojno na strani Tretjega Rajha, stopila na stran zahodnih zaveznikov, se je situacija za KPS spremenila, V interesu SZ je bilo, da se PIF preusmeri v boj proti okupatorju, zato se je iz taktičnih razlogov preimenovala v OF.
  13. ↑ „Godeša: OF je ob koncu vojne predstavljal večino Slovencev“ [Towards the End of the War, the Liberation Front Represented the Majority of Slovenes]. MMC RTV Slovenija (словенечки). RTV Slovenija. 26 April 2011.
  14. ↑ Vankovska, Biljana; Wiberg, Håkan (2003). „Slovene and the Yugoslav People's Army“. Between Past and Future: Civil-Military Relations in the Post-Communist Balkans. I.B.Tauris. стр. 165. ISBN 978-1-86064-624-9.
  15. ↑ Gow, James; Carmichael, Cathie (2010). Slovenia and the Slovenes: A Small State in the New Europe (Revised and updated. изд.). Hurst Publishers Ltd. стр. 48. ISBN 978-1-85065-944-0.
  16. ↑ General Encyclopaedia, article Socijalisti_ki savez radnoga naroda Jugoslavije, Yugoslavian Lexicographical Institute, Zagreb, 1981., p. 547
Преземено од „https://mk.wikipedia.org/w/index.php?title=Ослободителен_фронт_на_словенечката_нација&oldid=5539475“