Прејди на содржината

Општина Маково

Од Википедија — слободната енциклопедија
(Пренасочено од Општина Маково (1955-1957))
Општина Маково (1913-1941, 1952-1955)
Месен народен одбор Маково (1945-1952)
Општина на Кралство Србија / Царство Бугарија / Кралство СХС/Југославија / ДФ/НР Македонија, ДФЈ/ФНРЈ
1913–1955
 

 

Местоположба на Општина Маково
Местоположба на Општина Маково
Границите на Општина Маково во периодот 1952-1955
Главен град/седиште Маково
Составни делови Брник (1913-1941, 1950-1955),
Ивени (1913-1941, 1950-1955),
Маково (1913-1941, 1945-1955),
Мојно (1913-1941, 1950-1955),
Орле (1913-1941, 1945-1955),
Путурус (1913-1941),
Рапеш (1913-1941, 1945-1955) и
Тимонија (1913-1915)
Историја
 - Основање на Општина Маково 1913
 - Основање на МНО Маково 1945
 - Укинување на Општина Маково 1955
Население
 - 1913 1,556 жит.
 - 1921 1,126 жит.
 - 1931 1,462 жит.
 - 1948 985 жит.
 - 1953 1,865 жит.
Управни единици
 - Држава Кралство Србија (1913-1915), Царство Бугарија (1915-1918), Кралство Југославија (1918-1941), ДФЈ/ФНРЈ (1945-1955)
 - Република ДФ/НР Македонија (1945-1955)
 - Покраина Јужна Србија (1918-1922)
 - Бановина Вардарска (1929-1941)
 - Округ Битолски (1913-1922, 1945-1947)
 - Област Битолска (1922-1929)
 - Околија Прилепска (1915-1918), Мариовска (1945-1947), Битолска (1947-1955)
 - Срез Прилепски (1913-1915, 1918-1941)
Денес во Општина Могила, Општина Новаци

Општина Маково, именувана и како Месен народен одбор Маково ― поранешна општина во Македонија, која постоела во периодот 1913-1941 и 1945-1955 година.

Историја

[уреди | уреди извор]

Општина Маково за прв пат била основана во 1913 година, за време на Кралството Србија. Населени места во општината биле Брник, Ивени, Маково, Мојно, Орле, Путурус, Рапеш и Тимонија. Општината била дел од Прилепскиот Срез, Битолски Округ.[1]

Општина Маково продолжила да постои за време на Царството Бугарија, односно окупацијата во Првата светска војна. Општината територијално останала иста и била дел од Прилепската Околија, Битолски Округ.[2]

Кралство СХС/Југославија

[уреди | уреди извор]

За време на новата држава Кралство СХС (подоцна под името Кралство Југославија), Општина Маково продолжила да постои во рамки на Прилепскиот Срез, и почнувајќи од 1929 година, во Вардарската Бановина. Таа се состоела од населените места: Брник, Ивени, Маково, Мојно, Орле, Путурус и Рапеш.[3][4][5]

Месниот народен одбор Маково бил основан во 1945 година. Тој бил дел од Мариовската Околија, Битолски Округ, и негови составни населени места биле Маково, Рапеш и Орле.[6] Во 1947 година, според новата административна поделба, Месниот народен одбор Маково не претрпел територијални промени. МНО Маково тогаш припаѓал во Битолската Околија.[7] Во 1950 година, според новата административна поделба, Месниот народен одбор Маково бил проширен на сметка на укинатиот МНО Брник со селата Брник и Ивени, како и на сметка на укинатиот МНО Мусинци со селото Мојно.[8] Согласно административната поделба од 1952 година, сега со називот, Општина Маково останала територијално непроменета.[9] Согласно административната поделба од 1955 година, Општина Маково била укината, на сметка на новата Општина Мариово која ги добила селата Брник, Маково, Орле и Рапеш, на сметка на проширената Општина Новаци која го добила селото Ивени, како и на сметка на проширената Општина Тополчани која го добила селото Мојно.[10]

Население

[уреди | уреди извор]

Според пописот од 1913 година, Општина Маково имала 1,556 жители, односно вкупното население на Брник, Ивени, Маково, Мојно, Орле, Путурус, Рапеш и Тимонија.[1]

Според пописот од 1921 година, Општина Маково имала 1,126 жители. Според верската припадност, сите биле православни. Според јазичната припадност, сите биле Срби/Хрвати.[11][б 1]

Според пописот од 1931 година, Општина Маково имала 1,462 жители, од кои 744 биле мажи, а 688 биле жени. Општината се состоела од 264 куќи и 2646 домаќинства.[12]

Според пописот од 1948 година, Месен народен одбор Маково имал 985 жители, односно вкупното население на Маково, Орле и Рапеш. Од таа бројка, сите биле Македонци.[13]

Според пописот од 1953 година, Општина Маково имала 1,865 жители, односно вкупното население на Брник, Ивени, Маково, Мојно, Орле и Рапеш. Од таа бројка, 1,863 биле Македонци, додека 2 биле Срби.[14][15]

Следува табела по населени места:[16]

Население и домаќинства во 1953
Населено место Домаќинства Жители
Брник 40 228
Ивени 53 321
Маково 77 455
Мојно 30 209
Орле 27 224
Рапеш 74 428
Вкупно 301 1.865

Следува табела по пол и возраст:[17]

Пол Вкупно Вкупно население по возраст
0-4 5-9 10-14 15-19 20-24 25-29 30-34 35-39 40-44 45-49 50-54 55-59 60-64 над 65 непознато
вк. 1.865 301 167 195 220 194 169 123 48 73 68 71 77 66 91 2
м. 978 145 88 106 120 100 78 64 26 39 32 41 44 36 57 2
ж. 887 156 79 89 100 94 91 59 22 34 36 30 33 30 34 -

Поврзано

[уреди | уреди извор]

Забелешки

[уреди | уреди извор]
  1. Македонскиот јазик и македонскиот народ биле третирани за српски, согласно според српскиот/кралскојугословенскиот државен апарат.
  1. 1 2 Вујичиќ, Милорад Ант. (1914). Речник места у ослобођеној области Старе Србије по службени подацима (PDF). Државна печатница на Кралство Србија. стр. 25. Посетено на 15 октомври 2025.
  2. Списък на населените места в Македония, Моравско и Одринско. Софија: Министерство за внатрешни работи и народно здравје. 1917. стр. 8. Архивирано од изворникот на 5 октомври 2025. Посетено на 15 октомври 2025.
  3. Маринковиќ, Влад, уред. (1930). Rečnik-imenik mesta Kraljevine Jugoslavije. Белград. стр. 87, 198, 279, 302, 326, 380, 387,. Занемарен непознатиот параметар |subscription= (help)CS1-одржување: излишна интерпункција (link)
  4. Никетиќ, Гојко, уред. (1931). Административни речник места Краљевине Југославије. Белград. стр. IX, 61, 291, 410, 451, 491, 566, 583.
  5. Аранѓеловиќ, Тихомир Ј., уред. (1935). Именик-регистар насељених места Краљевине Југославије. 1. Белград: Министерство за војска и морнарица. стр. 113 (271), 451 (609).
  6. „За определуене на бројот, територијалните подрачја и седиштата на околијите и месните народни одбори“ (PDF) (24). Службен весник на Федерална Македонија. 27 ноември 1945: 164. Архивирано (PDF) од изворникот 2016-03-05. Посетено на 15 октомври 2025. line feed character во |title= во положба 76 (help); Наводот journal бара |journal= (help)
  7. „Закон на административна територијална подела на Народна Република Македонија“ (PDF) (2). Службен весник на Народна Република Македонија. 30 јануари 1947: 23. Архивирано (PDF) од изворникот 2016-03-05. Посетено на 15 октомври 2025. Наводот journal бара |journal= (help)
  8. „Закон за административно-територијална поделба на Народна Република Македонија“ (PDF) (28). Службен весник на Народна Република Македонија. 26 септември 1950: 195. Архивирано (PDF) од изворникот 2016-03-04. Посетено на 15 октомври 2025. Наводот journal бара |journal= (help)
  9. „Закон за поделбата на Народна Република Македонија на околии, градски општини и општини“ (PDF) (13). Службен весник на Народна Република Македонија. 28 април 1952: 98. Архивирано (PDF) од изворникот 2016-03-05. Посетено на 15 октомври 2025. Наводот journal бара |journal= (help)
  10. „Закон за подрачјата на околиите и општините во Народна Република Македонија“ (PDF) (20). Службен весник на Народна Република Македонија. 29 јуни 1955: 234. Архивирано (PDF) од изворникот 2016-03-05. Посетено на 15 октомври 2025. Наводот journal бара |journal= (help)
  11. „Дефинитивни резултати пописа становништва од 31 јануара 1921 год“ (PDF). Сараево: Државна печатница. 1932. стр. 92-93. Архивирано од изворникот (PDF) на 16 август 2020. Посетено на 15 октомври 2025.
  12. „Definitivni rezultati popisa stanovništva od 31 marta 1931 godine - Knjiga I“ (PDF). Белград: Општа државна статистика на Југославија. 1937. стр. 104. Архивирано од изворникот (PDF) на 7 јуни 2021. Посетено на 15 октомври 2025.
  13. „Ethnic Composition of Yugoslavia 1948“. pop-stat.mashke.org. Архивирано од изворникот на 11 август 2024. Посетено на 15 октомври 2025.
  14. „Укупно становништво по народности“ (PDF). Државен завод за статистика на Србија. стр. 63. Архивирано од изворникот (PDF) на 3 април 2019. Посетено на 15 октомври 2025.
  15. „Ethnic Composition of Yugoslavia 1953“. pop-stat.mashke.org. Архивирано од изворникот на 29 јуни 2015. Посетено на 15 октомври 2025.
  16. Popis stanovništva 1953. Knjiga 13, Stanovništvo i domačinstva. Podaci za naselja i delove naselja prema upravnoj podeli u 1953 godini. Beograd : Savezni zavod za statistiku, 1959
  17. Popis stanovništva 1953. Knjiga 11, Starost, pismenost i narodnost. Podaci za opštine prema upravnoj podeli u 1953 godini. Beograd : Savezni zavod za statistiku, 1960