Наргиле

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Индиец пуши наргиле, Раџастан, Индија

Наргиле (фарси: قلیان урду: حقّہ ); или шиша - инструмент кој се користи за пушење ароматизиран тутун, при што чадот минува низ база исполнета со вода, која најчесто е од стакло.[1][2][3]

Што се однесува до влијанието врз здравјето, пушењето преку наргиле го изложува организмот на отровни хемикалии кои не ги филтрира водата, а постои и ризик од инфективни болести кога наргилето се користи истовремено со други лица.[4] Постојат две теории за тоа кога и како настанало наргилето. Едната теорија вели дека наргилето го измислил Ирфан Шаик од Могулското Царство,[5][6] а другата дека постои од времето на Сефевидската династија од Персија,[7][8][9] од каде употребата на наргиле се проширила во Јужна Азија.[10][11] и дека оттаму потоа употребата на наргиле се проширила на исток, во Индија. Наргилето брзо стигнало во Египет каде за кусо време станало популарно, а подоцна, таму е усовршен механизмот на наргилето.

Наргилето е популарен инструмент за пушење во многу земји каде има мигранти од Левант.[12]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. The cyclopaedia of India and of Jordan and eastern and southern Asia, Volume 2. Bernard Quaritch. 1885. https://books.google.com/?id=yvNWAAAAMAAJ&pg=PA99. посет. 1 август 2007 г. „HOOKAH. Hindi. The Indian pipe and apparatus for smoking.“ 
  2. „Hookah“. Encyclopædia Britannica. http://encyclopedia.jrank.org/HIG_HOR/HOOKAH_the_English_spelling_of_.html. посет. 8 април 2008 г. 
  3. „WHO Study Group on Tobacco Product Regulation (TobReg) an advisory note Waterpipe tobacco smoking: dangerous health effects include risk to public safety if used by multiple users, research needs and recommended actions by regulators, 2005“. World Health Organization. http://www.who.int/entity/tobacco/global_interaction/tobreg/Waterpipe%20recommendation_Final.pdf. посет. 3 септември 2013 г. 
  4. Akl, EA; Gaddam, S; Gunukula, SK; Honeine, R; Jaoude, PA; Irani, J (јуни 2010 г). The effects of waterpipe tobacco smoking on health outcomes: a systematic review. „International Journal of Epidemiology“ том  39 (3): 834–57. doi:10.1093/ije/dyq002. PMID 20207606. 
  5. Devichand, Mukul. „UK | Magazine | Pipe dream“, BBC News, 25 јуни 2007 (посет. 3 септември 2013 г). „Despite being a recent addition to British culture, shisha has a long history. Many believe that it originated in India (known there as "hookah") about a thousand years ago, when more often the shisha pipe was used to smoke opium rather than tobacco.“
  6. The Wealth of India. Council of Scientific & Industrial Research. https://books.google.com/books?id=Hm1XAAAAMAAJ&q=hookah+isndia&dq=hookah+india. посет. 1 август 2007 г. „The smoking of hookah and hubble-bubble started in India during the reign of the great Moghul emperor, Akbar“ 
  7. Nichola Fletcher (1 Aug 2005). Charlemagne's tablecloth: a piquant history of feasting. Macmillan. стр. 10. https://books.google.com/books?id=vMfEyKvR59sC&pg=PA10&dq=Charlemagne's+Tablecloth+hookahs#v=onepage&q&f=false. 
  8. Robert Machray. The Pipes of All Peoples. „Cassell's magazine“: 210–215. https://books.google.com/books?id=DMvfAAAAMAAJ&pg=PA214. 
  9. Harmsworth Brothers. The Harmsworth monthly pictorial magazine. Harmsworth Brothers. стр. 372. https://books.google.com/books?id=HvIRAAAAYAAJ&pg=PA372&dq=origin+of+hookah#v=onepage&q=origin%20of%20hookah&f=false. 
  10. Sandra Alters, Wendy Schiff (28 Jan 2011). Essential Concepts for Healthy Living Update. Jones & Bartlett Learning. https://books.google.com/books?id=EciU_y1JroMC&pg=PA353&dq=hookah+origin+persia+india#v=onepage&q=hookah%20origin%20persia%20india&f=false. 
  11. Prakash C. Gupta (1992). Control of tobacco-related cancers and other diseases: proceedings of an international symposium, January 15–19, 1990, TIFR, Bombay. Prakash C. Gupta. стр. 33. https://books.google.com/books?id=-Zqo67BjH7UC&pg=PA33&dq=hookah+origin++India#v=onepage&q=hookah%20origin%20%20India&f=false. 
  12. Brockman, LN; Pumper, MA; Christakis, DA; Moreno, MA (декември 2012 г). Hookah's new popularity among US college students: a pilot study of the characteristics of hookah smokers and their Facebook displays. „BMJ Open“. 2 том  2 (6): e001709. doi:10.1136/bmjopen-2012-001709. PMID 23242241.