Мороишта

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Мороишта
Мороишта is located in Македонија
Мороишта
Местоположба на Мороишта во Македонија
Координати 41°12′10″N 20°42′59″E / 41.20278° N; 20.71639° E / 41.20278; 20.71639Координати: 41°12′10″N 20°42′59″E / 41.20278° N; 20.71639° E / 41.20278; 20.71639
Општина Струга
Население 909 жит.
(поп. 2002)
Шифра на КО 26035
Надм. вис. 686 м
Мороишта на општинската карта
Мороишта во Општина Струга.svg

Атарот на Мороишта во рамките на општината
Commons-logo.svg Мороишта на Ризницата


Мороишта — село во Општина Струга, во околината на градот Струга.

Географиja и местоположба[уреди | уреди извор]

Селото се наоѓа во Струшкото Поле, оддалечено само 3 километри северно од Струга.

Историja[уреди | уреди извор]

Селото првпат се споменува во 1345 година во грамота на српскиот цар Стефан Душан како Моровиштех.

Во XIX век селото е дел од Охридската каза на Отоманското Царство.

Стопанство[уреди | уреди извор]

Демографија[уреди | уреди извор]

Според статистиката на Васил К'нчов („Македониja, Етнографиja и статистика“) од 1900 година, во Мороишта живееле 250 жители, сите Македонци.[1]

Според егзархискиот секретар Димитар Мишев, во 1905 година во Мороишта имало 224 Македонци, под врховенството на Бугарската егзархија.[2]

Според последниот попис на населението на Македонија од 2002 година, селото има 909 жители. Следува табела на националната структура на населението[3]

Националност Вкупно
Македонци 903
Албанци 0
Турци 0
Роми 0
Власи 2
Срби 4
Бошњаци 0
останати 0

На табелата е прикажана состојбата на населението во сите пописни години:[4]

Година 1900 1905 1948 1953 1961 1971 1981 1991 1994 2002
Население 250[1] 224[2] 506 555 681 799 838 964 909 909

Родови[уреди | уреди извор]

Мороишта е македонско православно село, сите родови во селото се доселенички, во селото има постари доселенички родови, и понови.

Постари доселенички родови се: Иљовци (30 к.) се делат на Јановци, Клечкаровци и Лазаревци. Доселени се од селото Љубаништа, го знаат следното родословие: Климе (жив на 70 г. во 1980 година) Наум-Ристе-Јон-Иљо кој се доселил; Матлиовци (30 к.), доселени се после родот Иљовци, доселени се од некое село во областа Мат во Албанија; Малевци (10 к.) доселени се од некое село во Малесија; Бунчевци (4 к.), доселени се од соседното село Мислешево; Павлевци (8 к.) доселени се од соседното село Биџево; Прежевци или Анѓелевци (6 к.) потекнуваат од домазет кој дошол од селото Горенци; Араповци или Костевци (3 к.) имаат исто потекло како и Павлевци; Карамачовци (16 к.), Даљчевци (5 к.), Маџаровци (3 к.) и Ѓоршулевци (8 к.) доселеници се со непозната старина. Родот Маџаровци е најстар во селото.

Помлади доселеници: Брчевци (8 к.), Ташморуништанци (5 к.), Нережанци (5 к.), Модричанци (4 к.), Локовчанци (2 к.) и Пискупштинци (2 к.) ги носат имињата на селата од кои се доселени, тоа се Брчево, Ташмаруништа, Нерези, Модрич, Локов и Пискупштина.[5]

Според истражувањата пак на Бранислав Русиќ од крајот на 1940-тите, родови во селото биле:

  • Староседелци: Сарџиновци (1 к.)
  • Доселеници: Кротевци или Пржевци (2 к.) доселени се во 1830 година од селото Враништа. Таму имале роднини; Клечкаровци (19 к.) доселени се од селото Љубаништа кај Охрид; Маџаровци или Црвеновци (2 к.) доселени се во 1825 година од селото Црвена Вода во Дебрца; Малевци (5 к.) доселени се после родот Клечкаровци од дебарско; Карамачовци (9 к.) и они се доселени од дебарско; Матлијовци (13 к.) доселени се од некое место кај Матија во Албанија; Ѓоршулевци (2 к.) доселени се од селото Мислешево; Пеќиновци (2 к.) доселени се од селото Биџево; Далчевци (1 к.) доселени се од селото Драслајца; Јосифовци (1 к.) доселени се од селото Горенци кај Охрид; Павлевци (5 к.) доселени се во 1905 година од селото Биџево; Бунчевци (2 к.) доселени се од селото Мислешево; Дуковци (1 к.) доселени се од селото Луково во Дебарски Дримкол; Трпчевци (2 к.) доселени се од селото Присовјани во Малесија; Марковци (1 к.) доселени се од селото Подгорци. Потекнуваат од домазет.[6]

Општествени установи[уреди | уреди извор]

Манастир Свети Спас во Мороишта - осветен во 1997 година. Се ноаѓа покрај реката Сатеска и е сместен помеѓу столетни дрвја. Еден од најубавите во струшката котлина.

Самоуправа и политика[уреди | уреди извор]

Културни и природни знаменитости[уреди | уреди извор]

Редовни настани[уреди | уреди извор]

Секоја година во чест на празникот Вознесение Христово (Спасовден), во дворот на манастирот Свети Спас се организира вечерна забава со некој од македонските естрадни уметници.

Личности[уреди | уреди извор]

Култура и спорт[уреди | уреди извор]

Иселеништво[уреди | уреди извор]

Од родовите поединечно се знае за следните иселеници до крајот на 1940-тите:

  • Од Малевци иселеници има во Струга (едно семејство од 1890 година) и во Драслајца (од 1870 година, како домазет).
  • Од Матлијевци иселеници има во Струга (едно семејство од 1888 година) и во САД (едно семејство од 1910 година)
  • Од Далчевци иселеници има во Белград (едно семејство од 1920 година).[6]

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. 1,0 1,1 Васил Кънчов. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900, стр. 254.
  2. 2,0 2,1 D.M.Brancoff. "La Macédoine et sa Population Chrétienne". Paris, 1905, рр. 164-165.
  3. Попис на населението, домаќинствата и становите во Република Македонија, 2002 - Книга X
  4. Население на Република Македонија според изјаснувањето за етничката припадност, по населени места, според пописите на население 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 1994 и 2002 година (согласно територијалната организација од 1996 година). База на податоци МАКСтат. Државен завод за статистика.
  5. Трифуноски, Јован (1992). Охридско-струшка област. Белград: САНУ. стр. 236-237–238-239.
  6. 6,0 6,1 Русиќ, Бранислав. Струшко Поле-Мороишта. Архивски фонд на МАНУ АЕ 88/1.

== Надворешни врски ==