Мокро
| Мокро Λιβαδερό | |
|---|---|
|
Местоположба во областа | |
| Координати: 40°2′N 21°57′E / 40.033°N 21.950°E | |
| Земја | Грција |
| Област | Западна Македонија |
| Округ | Кожански |
| Општина | Серфиџе |
| Општ. единица | Мокро |
| Надм. вис. | 980 м |
| Население (2021)[1] | |
| • Вкупно | 912 |
| Час. појас | EET (UTC+2) |
| • Лето (ЛСВ) | EEST (UTC+3) |
Мокро (грчки: Λιβαδερό, Ливадеро или Χορτολίβαδο, Хортоливадо[2]; до 1928 г. Μόκρο, Мокро[3]) — село во Кожанско, Егејска Македонија, денес во општината Серфиџе на Кожанскиот округ во областа Западна Македонија, Грција. Населението брои 912 жители (2021).
Географија и местоположба
[уреди | уреди извор]Селото се наоѓа во падините на планинита Амар Беј, на 18 км југозападно од градот Серфиџе и јужно од селото Метаксас, на надморска височина од 980 м.[2]
Историја
[уреди | уреди извор]Во Отоманското Царство
[уреди | уреди извор]Селото за првпат е споменато во кодикот на манастирот „Св. Преображение“ на Метеора од 1592–1593 г., во кој се споменуваат имињата на верници од селото Мокрос (Μόκρος).[4]
Според османлиски дефтер од 1528 г. во Мокро имало 37 домаќинства со 167 жители.[5]
Во XIX век Мокро било грчко село во Серфиџенската каза на Серфиџенскиот Санџак.
На Етнографската карта на Битолскиот Вилает од 1901 г. Мокро е претставено како чисто грчко село во Серфиџенската каза на Серфиџенскиот Санџак со 55 куќи.[6]
Според статистиката на грчкиот конзулат во Еласона, во 1904 г. во Мокрон (Μόκρον) живееле 600 Грци христијани.[7]
Во Грција
[уреди | уреди извор]За време на Првата балканска војна, на 9 октомври 1912 г. грчката војска ја поразила отоманската во битка кај селото. По Балканските војни во 1913 г. селото е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Селото било испуштено во пописот од 1913 година, но при формирањето на општините во 1918 г. е заведено со 909 жители, кои во 1920 г. се зголемиле на 993 лица.[2] Во 1928 година, името на селото било променето во Ливадеро (Λιβαδερό).[3]
| Име | Име | Ново име | Ново име[8] | Опис[9] |
|---|---|---|---|---|
| Вакуфски Чаир | Βακούφικο Τσαΐρι | Агии Апостоли | Άγιοι Άπόστολοι | месност на ЈИ од Мокро |
| Селим | Σελήμ | Григари Вриси | Γρήγαρη Βρύση | извор на ЈЈЗ од Мокро |
| Арименија | Άριμένια | Рахула | Ραχούλα | врв на Ј од Мокро и на ЈЗ од Бисерица (1.045 м) |
Стопанство
[уреди | уреди извор]Селото поседува богати обработливи површини, за што се должи природниот пораст на населението. Жителите произведуваат компири, жито, тутун и други земјоделски производи, а поради пространите пасишта се занимаваат и со сточарството.[2]
Население
[уреди | уреди извор]Преглед на населението во сите пописни години, од 1940 г. до денес:
| Година | 1940 | 1951 | 1961 | 1971 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 | 2021 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Население | 1.491 | 1.714 | 2.185 | 1.638 | 1.517 | 1.588 | 1.645 | 1.232 | 912 |
- Извор за 1940-1991 г.: Т. Симовски, Населените места во Егејска Македонија
Општествени установи
[уреди | уреди извор]- Полициска станица
Самоуправа и политика
[уреди | уреди извор]Во 1918 година, селото станало самостојна општина, чиј атар зафаќал површина од 52 квадратни километри.[2] Општината Мокро била приклучена во општината Серфиџе во 1997 година, која била укината во 2011 година и станала дел од поголемата општина Серфиџе-Велвендо.
Селото припаѓа на општинската единица Мокро со седиште во селото, која припаѓа на поголемата општина Серфиџе, во округот Кожани. Воедно, селото е дел од општинскиот оддел Мокро, во кој е единствено село.
Културни и природни знаменитости
[уреди | уреди извор]Цркви
- Црква „Св. Атанасиј“ — гробишна црква од XVI–XVII век;
- Црква „Пресвета Богородица“ — постара црква обновена во 1961 г. и повторно во 1991 г.;
- Црква „Св. Никола“ — подигната во 1854 г.;
- Црква „Вознесение Христово“ — подигната во 1965 г.;
- Црква „Св. Илија“ — подигната во 1966 г.;
- Црква „Св. Ѓорѓи“ — подигната во 1987–1988 г.;
- Црква „Св. Апостоли“ — најнова селска црква.
Личности
[уреди | уреди извор]Родени во Мокро
- Калиопи Вета (р. 1961) — грчка пејачка и политичарка
Наводи
[уреди | уреди извор]- ↑ „Попис на населението од 2021 г. Трајно население“. Државен завод за статистика на Грција.
- 1 2 3 4 5 Симовски, Тодор (1998). Населените места во Егејска Македонија : географски, етнички и стопански одлики. I дел. Скопје: Институт за национална историја. стр. 321.
- 1 2 „Μετονομασίες των Οικισμών της Ελλάδας“. Πανδέκτης: Name Changes of Settlements in Greece. Посетено на 6 август 2025.
- ↑ „Φρούριο Κοζάνης“. Μικρόβαλτο Κοζάνης. Архивирано од изворникот на 2014-12-27. Посетено на 6 август 2025.
- ↑ Τσότσος, Γεώργιος. Πληθυσμιακές μεταβολές στους οικισμούς της περιοχής Κοζάνης-Σερβίων από το 1528 στο 1913 (грчки). Κοζάνη: Εταιρεία Δυτικομακεδονικών Μελετών. стр. 97. Посетено на 6 август 2025.
- ↑ Михајловски, Роберт, уред. (2017). Етнографска карта на Битолскиот вилает (PDF). Каламус. стр. 59.
- ↑ Σπανός, Κώστας (2004), Η απογραφή του 1904 του Σαντζακίου (грчки), Θεσσαλονίκη: University Studio Press, стр. 516, ISBN 9789601212951 Занемарен непознатиот параметар
|заглавие=(help) - ↑ „Β. Διάταγμα ΥΠ' Αριθ. 483. Περὶ μετονομασίας συνοικισμὤν, κοινοτήτων καὶ θέσεων“ (PDF). Εφημερίς της Κυβερνήσεως του Βασιλείου της Ελλάδος. Εν Αθήναις: Ἐκ τοῦ Εθνικού Τυπογραφείου. Τεύχος Πρώτον (Αριθμός Φύλλου 147): 1053. 1969. Занемарен непознатиот параметар
|month=(help) - ↑ По топографска карта М1:50 000, издание 1980-1985 „Генеральный штаб“
| ||||||||||||||||||||||