Мирче Ацев

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
МИРЧЕ АЦЕВ
Мирче Ацев
Мирче Ацев
Роден на 20 октомври 1915
Роден во Ореовец (Прилепско), Кралство Србија
Починал на 4 јануари 1943
Починал во Скопје, Окупирана Македонија, Царство Бугарија
Професија студент по право

Член на КПЈ од 1939
Учество во војни НОБ

Народен херој од 29 јули 1945

Мирче Ацев (Ореовец, 20 октомври 1915[1]Скопје 4 јануари 1943) — македонски комунист, учесник во НОВ. Бил член на Покраинскиот комитет на КПЈ на Македонија од 1941 година и член на Главниот штаб на НОВ и ПО на Македонија. Бил прогласен за народен херој на Југославија на 29 јули 1945 година, како еден од првите борци од Македонија кои го добиле тоа одликување (заедно со Стеван Наумов - Стив, Орце Николов, Страшо Пинџур, Христијан Тодоровски - Карпош и Кузман Јосифовски - Питу).

Името го добил по стрико му Мирче Ацев, војвода од времето на османлиското владеење во Македонија. Неговата сестра Вера Ацева исто така учествувала во НОВ и била прогласена за народен херој.[2]

Биографија[уреди | уреди извор]

Биста на Мирче Ацев во Прилеп

По завршувањето на основното четирикласно училиште во Ореовец, заминал да учи гимназија во Прилеп. Принуден бил да го прекине школувањето во Прилеп поради тогашната политика на режимот на Петар Живковиќ за затворање на полните гимназии, каде што ги имало, освен во Скопје, Битола и Штип. Мирче заминал во Битола и во учебната 1933/1934 година се запишал во петти клас во Битолската гимназија. Матурата ја завршил во летото 1937 година.

Потоа се запишал на Правниот факултет во Белград. Уште во почетокот на студиите се вклучил во Организацијата на напредните студенти. Преку оваа организација, раководена од КПЈ, напредните студенти ги зеле во свои раце разните стручни здруженија, одбори и студентската менза. Се спријателел со Кузман Јосифовски - Питу, а од тие денови датира и неговото другарување со Страшо Пинџур.

Член на Комунистичката партија на Југославија станал во 1939 година. Задолжен бил и за организација и раководење на студентската колонија во Охрид. Во летото 1939 година во градот ја формирал првата партиска организација и првиот местен комитет на КПЈ. Раководител на колонијата во Охрид бил и во наредната 1940 година.

Во почетокот на 1940 година бил испратен на илегална работа во Скопје и до 6 април 1941 престојувал во градот. Овде ја организирал партиската техника на Покраинскиот комитет и заедно со Страшо Пинџур го подготвувал печатењето на партискиот орган, на весникот „Искра“.

Уште во самиот почеток на бугарската окупација се вклучил во народноослободителното движење. Неколку дена по нападот на фашистичка Германија, тој и Страшо заминале за Кавадарци, а потоа Мирче преминал во Прилеп. По кратко време повторно се вратил на работа во Покраинскиот комитет во Скопје. Како партиски инструктор на Покраинскиот комитет ги обиколил партиските организации во повеќе градови на Македонија.

Од крајот на 1941 година до пролетта 1942 Мирче Ацев престојувал во Битола. Иако во длабока илегалност, работел со организациите во Ресен и во Охрид.

Во средби со напредни дејци и во писма, Мирче ја критикувал неактивноста на Покраинскиот комитет, што имало влијание врз промената на неговиот состав во пролетта 1942 година. Во јуни истата година тој станал привремен секретар на Покраинскиот комитет. Заедно со Кузман Јосифовски - Питу се залага за примена на курсот за вооружена борба и пристапува кон формирањето неколку нови партизански одреди во Македонија.

Заедно со Страшо Пинџур во септември 1942 година излегол на терен. Намерата им била да ги посетат партизанските одреди и партиските организации во Велешко и Прилепско. Сосема случајно бил уапсен на 19 декември 1942 во Велес, заедно со Страшо Пинџур.

По долго физичко измачување во Обласната полициска управа во Скопје и без судски процес, по петдневно ѕверско мачење[3], обајцата биле убиени од бугарската полиција на 4 јануари 1943 година (биле фрлени низ прозорец).

Во чест на Мирче Ацев, првиот баталјон на Народноослободителната војска на Македонија, формиран на 18 јули 1943 година, го доби неговото име. Во негова чест и во чест на Пинџур е испеана песната „Ајде ќе те прашам, бре Донке“.

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Беа, загинаа, останаа - спомен книга на загинатите борци во НОВ и жртвите на фашизмот - Скопје. ст. 9
  2. Народни хероји Југославије. Младост, Београд 1975.
  3. Македонско сонце: „Мирче Ацев, народен херој - 60 години од смртта - ПРЕД ОЛТАРОТ НА СЛОБОДАТА“

Надворешни врски[уреди | уреди извор]