Марија Караѓорѓевиќ

Од Википедија — слободната енциклопедија
Кралицата Марија
Кралицата Марија Караѓорѓевиќ

Марија Караѓорѓевиќ (Гота, 9 јануари 1900 година - Лондон, 22 јуни 1961 година ) била југословенска кралица, сопруга на кралот Александар I и мајка на последниот југословенски крал, Петар II.

Биографија[уреди | уреди извор]

Втора ќерка е на романскиот крал Фердинанд Румунски (1865-1927) и романската кралица Марија (1875-1938), принцезата на Велика Британија и Ирска, внука на англискиот крал Едвард VII и внука на кралицата Викторија.

Бабата на Марија по мајка била големата војвотка Марија Александровна, сестра на рускиот цар Александар III, а нејзиниот дедо по мајка бил Алфред, војводата од Единбург - вториот син на британската кралица Викторија.

Таа била многу образована. Пред бракот ја имала титулата принцеза на Романија. И како правнука на кралицата Викторија, таа била во роднинска врска со сите европски кралски куќи. За време на Првата светска војна работела со мајка си во болница, грижејќи се за ранетите. Бидејќи ја нарекувале исто како нејзината мајка, таа била позната и по прекарот Мињон.

Свршувачката со југословенскиот крал Александар I Караѓорѓевиќ била објавена на нејзиниот роденден, 9 јануари 1922 година во Синај.[1] Свадбата се одржала на 8 јуни 1922 година во Белград.[2] Со него таа родила три сина:

  • Кралот Петар II Караѓорѓевиќ (1923-1970)
  • Принцот Томислав Караѓорѓевиќ (1928-2000)
  • Принцот Андреј Караѓорѓевиќ (1929-1990)

Имала винарија во Демир Капија.[3]

По убиството на кралот Александар во Марсеј на 9 октомври 1934 година, таа останала да се грижи за своите синови и го подготвила Петар да ја преземе кралската улога кога ќе порасне. Кога кралот Петар II дошол на власт на 28 март 1941 година таа станала кралица-мајка. Прашањето за бракот на Петар со грчката принцеза Александра, кој бил склучен во пролетта 1944 година, трајно ја отуѓил од нејзиниот најстар син.[4] За време на Втората светска војна учествувала во работата на Комитетот на Црвениот крст преку кој испраќала хуманитарна помош во Југославија, но не го потпишала своето име туку псевдонимот Марија К. Ѓорѓевиќ.[5]

По Втората светска војна, таа живеела скромно во Англија на имотот во Кент Шарл де Гол во 1959 година ја одликувал со Големиот крст на Орденот на Легијата на честа.[6]

Таа починала на 22 јуни 1961 година во Лондон и погребана е на кралските гробишта Фрогмор во Виндзор. Нејзините останки биле ексхумирани и пренесени во Србија на 29 април 2013 година[7] [8], а на 26 мај 2013 година, како дел од државниот погреб, биле погребани во Опленац.[9] [10] Со одлука на Вишиот суд во Белград, таа била рехабилитирана на 14 април 2014 година.[11]

Таа била многу популарна меѓу српскиот народ. Во традиционалното општество на тогашна Србија, таа била пример за скромна сопруга и мајка. Била активна во добротворни цели.

Кралицата Марија во подоцнежните години.

Титули и награди[уреди | уреди извор]

  • 9 јануари 1900 година - 8 јуни 1922 година: Њ. К. В. Принцезата Марија од Романија, принцезата од Хоенцолерн-Зигмаринген.
  • 8 јуни 1922 година - 6 јануари 1929 година: Нејзиното височество Кралицата на СХС
  • 6 јануари 1929 година - 9 октомври 1934 година: Нејзиното височество Кралицата на Југославија
  • 9 октомври 1934 година - 22 јуни 1961 година: Нејзиното височество Кралицата Марија, кралицата мајка

Одликувања[уреди | уреди извор]

Домашни

Странски

Семејно дрво[уреди | уреди извор]

Предлошка:Семејно дрво

семејството[уреди | уреди извор]

Сопружник[уреди | уреди извор]

Име слика Дата на раѓање датум на смрт
Кралот Александар I
Kralj aleksandar1.jpg
16 декември 1888 година 9 октомври 1934 година

Деца[уреди | уреди извор]

Име слика Дата на раѓање датум на смрт брачен другар
кралот Петар II
Petar II Karađorđević.jpg
6 септември 1923 година 3 ноември 1970 година Кралицата Александра
принцот Томислав
Prince Tomislav Karadjordjevic WC photo.jpg
19 јануари 1928 година 12 јули 2000 година принцезата Маргарита ; Линда Мери Бони
Принцот Ендру
AndrejKaradjordjevic.jpg
28 јуни 1929 година 7 мај 1990 година принцезата Кристина ; принцезата Кира ; Ева Марија Анѓелковиќ

Галерија[уреди | уреди извор]

Види повеќе[уреди | уреди извор]

  • Оставина на кралот Александар I и кралицата Марија во Сомбор
  • Основно училиште „Кралица Марија“ Белград

Наводи[уреди | уреди извор]

 

  1. "Политика", 10. јан. 1922
  2. 90 година од последње краљевске свадбе у Београду („Политикин забавник“, 13. јун 2014)
  3. Шајн, Жељко (4. 6. 2021). „Краљица Марија у Северној Македонији“. Политика. Посетено на 9. 6. 2021. Проверете ги датумските вредности во: |access-date=, |date= (help)
  4. Карађорђевићи: од вожда до круне. 2018. ISBN 978-86-81046-45-6. Проверете ги датумските вредности во: |date= (help)
  5. SRPSKA KRALJICA MAJKA: Davala nakit za lekove, spasavala logoraše i volela Srbiju! („Telegraf“, 14. април 2014)
  6. Краљица Марија туговала сама („Вечерње новости“, 20. јун 2011)
  7. Земни остаци краљице Марије стигли у Београд („Блиц“, 29. април 2013)
  8. Краљица Марија се вратила кући („Вечерње новости“, 29. април 2013)
  9. Сахрањени Карађорђевићи на Опленцу („Вечерње новости“, 26. мај 2013)
  10. Сахрана Карађорђевића: Династији мир, а Србији помирење („Вечерње новости“, 26. мај 2013)
  11. Рехабилитована краљица Марија Карађорђевић („Политика“, 14. април 2014)

Литература[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]