Лушпеста гуштерица
| Лушпеста гуштерица | |
|---|---|
 | |
| Научна класификација [ у ] | |
| Непознат таксон (попр): | Algyroides |
| Вид: | Лушпеста гуштерица |
| Научен назив | |
| Algyroides nigropunctatus (A.M.C. Duméril & Bibron, 1839) | |
| Синоними | |
Лушпеста гуштерица (науч.: Algyroides nigropunctatus) — вид гуштер од фамилијата Lacertidae.[2]
Опис
[уреди | уреди извор]Максималната вкупна должина (вклучително и опашката) е cm што ја прави значително поголема од која било од другите видови на гуштерици алгироиди. Лушпестата гуштерица може да се препознае со лушпи во облик на V на крилјата, опашката и грбот. Своето заедничко име го должи на светлосиното грло на мажјаците во сезоната на парење. Понекогаш, исто така, женките добиваат сино грло што е помалку светло. Остатокот од телото е светло-кафеав до ’рѓосано кафеав, стомакот им е бел до жолтеникав. Таа го добила своето специфично име, nigropunctatus, по редовите на црни точки на грбот. Овие точки најмногу недостасуваат кај женките надвор од сезоната на парење.
Распространетост и живеалиште
[уреди | уреди извор]Лушпестата гуштерица се среќава во Италија и на Балканот.
Балкански ендемичен вид, со ограничено распространување во источниот крајбрежен појас на Јадранско Море. Видот претпочита засенчени или делумно засенчени подрачја, и најчесто води скриен начин на живеење. Добро се искачува, што е особено воочливо кога седи на светла карпа. За територијата на НП Галичица, биле регистрирани мали популации на видот само на два локалитета (Пештани на брегот на Охридско Езеро и Отешево на брегот на Преспанско Езеро). Биле регистрирани и два нови локалитети на видот во рамките на НП Галичица (клифовите во близина на с. Стење, со најабундантна популација на национално ниво, и карпите во близина на пештерата Лескоец).[3]
Природните живеалишта на овој вид се грмушкаста вегетација од средоземен тип, карпести области, обработливо земјиште, пасишта, насади, рурални градини и урбани области.
Однесување и екологија
[уреди | уреди извор]Храната на овој вид се состои од инсекти, црви и други мали безрбетници . Лесно се плаши и не се чува честопати во заробеништво поради заштитениот статус. Од Европските документи видот е заштитен согласно: Директива за живеалишта 92/43/EEC – Анекс IV: Животински и растителни видови кои се значајни за Унијата и се под строга заштита, Конвенција за заштита на европскиот див свет и природните живеалишта (BERN) – Апендикс II строго заштитени фаунистички видови, како и според Конвенцијата за меѓународна трговија на загрозени видови од дивата фауна и флора (CITES).
Се поставуваат само две или четири јајца, а се претпоставува дека женките можат да произведат јајца и во рана пролет и во рана есен. Мажјаците ги гризат женките во вратот за време на парењето и не се пуштаат подолго време, што е вообичаено за гуштерите на Алгироиди.[3]
Наводи
[уреди | уреди извор]- ↑ Wolfgang Böhme, Petros Lymberakis, Rastko Ajtic, Idriz Haxhiu, Jelka Crnobrnja Isailovic, Roberto Sindaco (2009). „Algyroides nigropunctatus“. Црвен список на загрозени видови. 2009. doi:10.2305/IUCN.UK.2009.RLTS.T61466A12490013.en. Посетено на 15 November 2021. Занемарен непознатиот параметар
|article-number=(help)CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори (link) - 1 2 Algyroides nigropunctatus — База на влекачи „Reptarium“ (англиски)
- 1 2 „НП Галичица“. Архивирано од изворникот на 2021-07-17. Посетено на 2021-07-15.
Користена литература
[уреди | уреди извор]- Арнолд Е.Н., Бартон Ј.А. (1978) Теренски водич за влекачи и водоземци во Велика Британија и Европа Лондон: Колинс. 272 стр. + Плочи 1-40.ISBN 0-00-219318-3ISBN 0-00-219318-3 .
- Буленгер Г.А. (1887). Каталог на гуштери во британскиот музеј (природна историја). Второ издание. Том III. Лакертидиæ. . . Лондон: Доверители на Британскиот музеј (природна историја). (Тејлор и Френсис, печатари). xii + 575 pp. + Плочи I-XL. („ Algiroides [sic] nigropunctatus “, стр. 44–45).
- Duméril AMC, Bibron G (1839). Erpétologie générale ou Histoire naturelle complète des Reptiles. Томе цинквием [Том 5]. Париз: Рорет. viii + 854 pp. („ Lacerta nigro-punctata “, нови видови, стр. 190–191). (на француски јазик).