Контрола на летање

Дежурна смена во кулата за контрола на летање во базата, Сан Диего Калифорнија

Контрола на летање (контрола на воздушниот сообраќај, диспечерско услужување на воздушниот сообраќај, англиски: air traffic control) — услуга во воздушниот сообраќај што се обезбедува со цел:

• за спречување на судири:
  • меѓу воздухоплови;
  • меѓу воздухоплови и пречки на површината за маневрирање;
• забрзување и регулирање на воздушниот сообраќај.

Овој вид услуга претставува една од услугите во воздушниот сообраќај (ATS), што пак, од своја страна, претставува една од компонентите на управувањето со воздушниот сообраќај (ATM).

• Термините „диспечерско услужување во воздушниот сообраќај“ и „контрола на летање“ имаат исто значење.

Видови и задачи на контролата на летање

Центар за обласна контрола на летање во Вашингтон Лисберг, Вирџинија

Во зависност од тоа на која етапа од летот на воздухопловот му се обезбедува контрола на летање, оваа услуга се дели:

• Обласна контрола на летање се обезбедува за етапите на лет што не се поврзани со пристигнување, поаѓање и аеродромски сообраќај, со цел да се решат задачите за спречување судири меѓу воздухоплови, забрзување и одржување на уреден тек на воздушниот сообраќај.
• Контрола на летање на пристапување се обезбедува за етапите на лет поврзани со пристигнување и поаѓање, со цел да се спречат судири меѓу воздухоплови, да се забрза и да се одржува уреден тек на воздушниот сообраќај.
• Аеродромска контрола на летање се обезбедува за движењата на површината за маневрирање на аеродромот, како и за време на летовите на воздухопловите во близина на аеродромот во рамките на границите на контролната зона. Овој вид услуга се врши со цел да се спречат судири меѓу воздухоплови, да се забрза и да се одржува уреден тек на воздушниот сообраќај, како и да се спречат судири меѓу воздухопловите што се наоѓаат на површината за маневрирање и пречките на таа површина.

Задачите на контролата на летање не вклучуваат спречување судири со земјината површина, и секое одобрение издадено од органите за контрола на летање не ја ослободува екипажот на воздухопловот од одговорноста за одржување на безбедни висини.

Во случаите кога се врши векторирање на воздухоплов што лета според правилата за лет по инструменти, или му се укажува праволиниска маршрута што отстапува од планот на екипажот, авиодиспечерот издава одобренија што обезбедуваат минимална резерва на висина над пречките.

Надворешни врски

• Матична страница на М-НАВ