Игбоански јазик

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Игбоански јазик
Asụsụ Igbo
Изговор/iɡ͡bo/ː
Застапен воНигерија
Подрачјејугоисточна Нигерија, Екваторска Гвинеја
Говорници24 милиони  (2007)ne2007
Јазично семејство
Стандардни облици
стандарден игбоански[1]
Писмолатиница (паннигериска)
Нвагу Анеке
Статус
Службен воНигерија Нигерија
Признаен како малцински во Екваторска Гвинеја[2]
Регулативен органДруштво за промоција на игбоанскиот јазик и култура (ДПИЈК)
Јазични кодови
ISO 639-1ig
ISO 639-2ibo
ISO 639-3ibo
Linguasphere98-GAA-a
{{{mapalt}}}
Јазична карта на Бенин, Нигерија и Камерун.

Игбоански или само игбо (Igbo) — нигер-конгоански јазик, дел од групата на игбоидски јазици. Јазикот е мајчин јазик на Игбоанците, една од поголемите етнички групи во Нигерија. Јазикот го зборуваат околу 24 милиони луѓе, воглавно во Нигерија. Јазикот се пишува со латиница. Стандардниот јазик бил кодифициран во 1972 година, и се базира на оверискиот и умуахијанскиот дијалект, а се вкупно јазикот има над 20 дијалекти. Најсродни јазици на игбоанскиот се иканскиот, икверејскиот и огбанскиот, кои понекогаш се сметаат за дијалекти на игбоанскиот.[3]Јазикот е службен јазик во Нигерија, покрај уште 4 други јазика, а признат е како малцински јазик во Екваторска Гвинеја.

Писмо[уреди | уреди извор]

Современата азбука на игбоанскиот јазик е следнава:[4]

Буква Глас (МФА) Макед.
A /a/ а
B /b/ б
Ch /tʃ/ ч
D /d/ д
E /e/ е
F /f/ ф
G /ɡ/ г
Gb /ɓ~ɡ͡ɓ/ гб
Gh /ɣ/ г
Gw /ɡʷ/ гв
H /ɦ/ х
I /i/ и
/ɪ̙/ и
J /dʒ/ џ
K /k/ к
Kp /ɓ̥~k͡p/ кп
Kw /kʷ/ кв
L /l/ л
M /m/ м
N /n/ н
/ŋ/ нг
Nw /ŋʷ/ нв
Ny /ɲ/ њ
O /o/ о
/ɔ̙/ о
P /p/ п
R /ɹ/ р
S /s/ с
Sh /ʃ/ ш
T /t/ т
U /u/ у
/ʊ̙/ у
V /v/ в
W /w/ в
Y /j/ ј
Z /z/ з

Графемите gb и kp се опишани како коартикулирано /ɡ͡b/ и /k͡p/, но и како избувни, па затоа во табелата се претставени обете.

m и n претставуваат по две фонеми: носна согласка и слоговна носовка.

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Heusing, Gerald (1999). Aspects of the morphology-syntax interface in four Nigerian languages. LIT erlag Münster. стр. 3. ISBN 3-8258-3917-6. https://books.google.com/books?id=GqxTrl3x_vgC&pg=PA3. 
  2. „World Directory of Minorities and Indigenous Peoples - Equatorial Guinea : Overview“. UNHCR. 20 May 2008. конс. 2012-12-18. 
  3. Ọgba Language Committee (August 11, 2013). „A DICTIONARY OF ỌGBÀ, AN IGBOID LANGUAGE OF SOUTHERN NIGERIA“ (PDF). www.rogerblench.info. Roger Blench, Kay Williamson Educational Foundation, Cambridge, UK. стр. 3. конс. April 21, 2016. 
  4. http://www.omniglot.com/writing/igbo.htm

Извори[уреди | уреди извор]

  • Awde, Nicholas and Onyekachi Wambu (1999) Igbo: Igbo–English / English–Igbo Dictionary and Phrasebook New York: Hippocrene Books.
  • Emenanjo, 'Nolue (1976) Elements of Modern Igbo Grammar. Ibadan: Oxford University Press. ISBN 978-154-078-8
  • Emenanjo, Nolue. A Grammar of Contemporary Igbo: Constituents, Features and Processes. Oxford: M and J Grand Orbit Communications, 2015.
  • Green, M.M. and G.E. Igwe. 1963. A Descriptive Grammar of Igbo. Deutsche Akademie der Wissenschaften zu Berlin: Institut für Orientforschung.
  • Ikekeonwu, Clara (1999), „Igbo“, Handbook of the International Phonetic Association, стр. 108–110, ISBN 0-521-63751-1 
  • Nwachukwu, P. Akujuoobi. 1987. The argument structure of Igbo verbs. Lexicon Project Working Papers 18. Cambridge: MIT.
  • Obiamalu, G.O.C. (2002) The development of Igbo standard orthography: a historical survey in Egbokhare, Francis O. and Oyetade, S.O. (ed.) (2002) Harmonization and standardization of Nigerian languages. Cape Town : Centre for Advanced Studies of African Society (CASAS). ISBN 1-919799-70-2
  • Surviving the iron curtain: A microscopic view of what life was like, inside a war-torn region by Chief Uche Jim Ojiaku, ISBN 1-4241-7070-2; ISBN 978-1-4241-7070-8 (2007)

Поврзано[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]

Википедија
Издание на Википедија — слободната енциклопедија на игбоански јазик