Збороред

Од Википедија — слободната енциклопедија
(Пренасочено од Зборовен редослед)
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Јазична типологија
морфолошка типологија
изолативен јазик
синтетичен јазик
полисинтетичен јазик
флективен јазик
аглутинативен јазик
морфосинтаксна типологија
морфосинтаксно порамнување
номинативно-акузативен јазик
ергативно-апсолутивен јазик
поделба на ергативност
австронезиско порамнување
активно-статичен јазик
тродолен јазик
номинативно-апсолутивен јазик
директно-спротивен јазик
синтаксен центар
улога тета
збороред
прирок-предмет
подмет-прирок-предмет
прирок-подмет-предмет
прирок-предмет-подмет
предмет-прирок
подмет-предмет-прирок
предмет-подмет-прирок
предмет-прирок-подмет
време-начин-место
место-начин-време

Збороред[1] — поим во лингвистиката кој се однесува на проучувањето на редоследот на синтаксните елементи на еден јазик, но и какви видови зборореди постојат меѓу јазиците. Главниот збороред кој е од интерес е „составниот редослед“ на дел-реченицата, односно релативниот редослед на подметот, предметот и прирокот, редоследот на придавките, броевите, показните зборови во именската фраза и останати прилози.

Некои јазици имаат релативно строг збороред, кои често се ослонуваат на редоследот за да се изразат некои граматички фукнции/ информации. Од другата страна пак, јазиците имаат флекција, односно користат афикси, имаат пофлексибилен збороред. Како и да е, секој јазик претпочита еден збороред кој се користи најчесто.[2]

Видови зборореди[уреди | уреди извор]

збороред македонски
пример
застапеност
кај јазиците[3][4]
јазици
SOV Томе писмо носи. 45%
 
хинди, јапонски, латински
SVO Томе носи писмо. 42%
 
македонски, англиски, кинески
VSO Носи Томе писмо. 9%
 
хебрејски, ирски, запотечки
VOS Носи писмо Томе. 3%
 
фиџиски, малгашки
OVS Писмо носи Томе. 1%
 
апалајски, тамилски
OSV Писмо Томе носи. 0% јамамадиски, вараоански

Постојат повеќе видови зборореди, кои се класифицираат од најчесто застапени до најретко застапени:

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. „збороред“ — Дигитален речник на македонскиот јазик
  2. Comrie, 1981
  3. Introducing English Linguistics International Student Edition by Charles F. Meyer
  4. Russell Tomlin, "Basic Word Order: Functional Principles", Croom Helm, London, 1986, page 22

Дополнителни информации[уреди | уреди извор]

Поврзано[уреди | уреди извор]