Жан Лан
Жан Лан, (10 април 1769 – 31 мај 1809) бил француски воен командант и маршал на Империјата кој служел за време на Француската револуционерна и Наполеоновите војни.
Тој бил еден од најхрабрите и најталентираните генерали на Наполеон и од многумина се смета за еден од најдобрите воени команданти во историјата. Наполеон еднаш коментирал за Лан: „Го најдов како пигмеј, а го оставив како џин“.[1] Како личен пријател на царот Наполеон,[2] му било дозволено да му се обраќа со ти, наместо со вие.
Ран живот
[уреди | уреди извор]
Лан бил роден во малото гратче Лектур,[1] во покраината Гасконија во јужна Франција. Тој бил син на мал земјопоседник и трговец, Жанет Лан (1733–1812), син на Жан Лан (починал 1746), земјоделец, и неговата сопруга, Жана Помиес (починала 1770), и внук по таткова линија на Пјер Лан и сопругата Бернард Ескосио (двајцата починале во 1721 година), и сопругата Сесил Фурањан (1741–1799), ќерка на Бернар Фурањан и сопругата Жана Маргарита Лаконстер. Тој бил чирак во тинејџерските години кај бојаџија.[1] Лан добил малку образование, но неговата голема сила и вештина во многу спортови го натерале во 1792 година да биде избран за наредник-мајор на баталјонот доброволци од Герс, на кој се придружил по избувнувањето на војната меѓу Франција и Шпанија. Тој служел под команда на генералот Жан-Антоан Марбо за време на воените кампањи во Пиринеите во 1793 и 1794 година, и со истакнато однесување се искачил до чин Началник на бригада (Chef de Brigade). За време на неговиот престој во Пиринеите, на Лан му биле доделени неколку важни задачи од страна на генералот Жак Франсоа Дугомие и бил препорачан за унапредување од страна на идниот маршал Луј-Никола Даву.


Лан служел под команда на генералот Бартелеми Луј Жозеф Шерер, учествувајќи во Битката кај Лоано. Сепак, во 1795 година, како резултат на реформите во армијата воведени од Термидорците, тој бил отпуштен од својот чин.[3] Повторно се пријавил како обичен волонтер во француската италијанска армија. Служел во италијанската кампања од 1796 година и повторно се искачил до висок чин, добивајќи команда на бригада во дивизијата на генерал Шарл-Пјер Ожеро[4], а подоцна и на 3 батаљони од постојаната авангарда во различни периоди. Лан се истакнувал во секоја битка и одиграл важна улога во победата кај Дего. Во Битката кај Басано, тој со свои раце заробил две непријателски знамиња и добил повеќекратни рани во Битката кај Арколе, но продолжил лично да ја води својата колона.
Наводи
[уреди | уреди извор]- 1 2 3 „Jean Lannes, duc de Montebello, French general“. Encyclopædia Britannica (англиски). Посетено на 2019-10-14.
- ↑ Rothenberg, Gunther E. (2004). The emperor's last victory: Napoleon and the Battle of Wagram. London: Weidenfeld & Nicolson. ISBN 0297846728. OCLC 56653068.
- ↑ Chisholm 1911.
- ↑ Macdonell, A. G. (Archibald Gordon) (2012). Napoleon and his marshals. Stroud: Fonthill Media. ISBN 9781781550366. OCLC 796280659.