Еканит
| Еканит | |
|---|---|
 Исечен кристал од еканит | |
| Општо | |
| Категорија | Филосиликатни минерали |
| Формула | Ca2ThSi8O20 или (Ca,Fe,Pb)2(Th,U)Si8O20 |
| Штрунцова класификација | 9.EA.10 |
| Просторна група | I422 |
| Распознавање | |
| Боја | Зелен, жолт, темно црвен |
| Хабитус | Пирамидални кристали, од зрнести до масивни |
| Кристален систем | Четириаголен |
| Цепливост | Дистинктно на {101} |
| Прелом | Кршлив |
| Цврстина на Мосовата скала | 4.5 |
| Сјај | Стаклест |
| Огреб | Бел |
| Проѕирност | Проѕирен |
| Специфична тежина | 2.95 – 3.28 |
| Оптички својства | Униаксијален (−) |
| Показател на прекршување | nω = 1.580 nε = 1.568 |
| Двојно прекршување | δ = 0.012 |
| 2V-агол | 10 – 15° |
| Други особености |  Радиоактивен, metamict |
| Наводи | [1][2][3] |
Еканит — невообичаен силикатен минерал со хемиска формула Ca2ThSi8O20, или алтернативно (Ca,Fe,Pb)2(Th,U)Si8O20. Тој е член на групата стеацити. Тој е меѓу ретките скапоцени камења кои се природно радиоактивни. Поголемиот дел од еканитот се ископува во Шри Ланка, иако наоѓалиштата се јавуваат и во Русија и Северна Америка. Бистрите и добро обоени камења се ретки бидејќи радиоактивноста има тенденција да ја разгради кристалната матрица со текот на времето во процес познат како метамиктизација.
Локации
[уреди | уреди извор]Типската локација му е Ехелијагода, округ Ратнапура, покраина Сабарагамува, Шри Ланка, каде што првпат бил опишан во 1955 година од Ф. Л. Д. Еканајаке, научник од Шри Ланка, и бил именуван по него.[1][4][5]
Во Шри Ланка, минералните примероци се јавуваат како детритални камчиња. Во планините Тумбстоун во Јукон, Канада, минералот се наоѓа во сиенитски глацијален ератичен камен. Во ридовите Албан во Италија се наоѓа во вулкански исфрлања.
Еканитот може да биде датиран со ураниум-олово, што открило еканитот од Окампитија во округот Монарагала во Шри Ланка е стар околу 560 милиони години.[6]
Наводи
[уреди | уреди извор]- 1 2 Mindat
- ↑ Handbook of Mineralogy
- ↑ Ekanite Mineral Data at Webmineral
- ↑ New Minerals, American Mineralogist
- ↑ B. W. Andeson; G. F. Claringbull; R. J. Davis; D. K. Hill (1961). „Ekanite, a new metamict mineral from Ceylon“. Nature. 190 (4780): 997. Bibcode:1961Natur.190..997A. doi:10.1038/190997a0. S2CID 4152735. Занемарен непознатиот параметар
|name-list-style=(help) - ↑ Wade, Andrew D.; Beckett, Ronald G.; Conlogue, Gerald J.; Gonzalez, Ramon; Wade, Ronn; Brier, Bob (2015). „MUMAB : A Conversation With the Past“. The Anatomical Record. 298 (6): 954–973. doi:10.1002/ar.23152. ISSN 1932-8486. PMID 25755117.