Дворскиот комплекс на Дедиње

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на прегледникот Прејди на пребарувањето
Белиот замок
Кралскиот двор
Параклисот Свети Андреј Првоповикан
Куќа од слама
Парк во комплексот на палатата

Дворскиот комплекс на Дедиње се простира на имот од 134 хектари, на највисокиот рид на оваа белградска населба Дедиње. Дворскиот комплекс е изграден со лични средства и по налог на Кралот Александар I, во периодот од 1924 до 1937 година. Во рамките на комплексот на палатата има две основни резиденции: Кралската палата и Белата палата, како и дворската капела на Свети Андреј Првоповиканиот.

Историја[уреди | уреди извор]

Кралската палата на Дедиње е изградена во периодот 1924-1929 година и бил дом на кралот Александар I и кралот Петар II. Денес е дом на потомците на Престолонаследникот Александар II и неговото семејство.

Архитекти на палата биле Живојин Николиќ и академик Николај Краснов од Кралската академија. Станува збор за голема и репрезентативна вила направена од бел камен во српско-византиски стил. Ја вклучува и капелата Палас посветена на Св.Апостол Андреј Првоповиканиот, кој бил заштитник и Крстената слава на Кралската куќа, а која е изградена по моделот на црквата на манастирот Св.Андреј на Треска, оставина на кралот Вукашин. Околу палатата се подигнати перголи, паркови, тераси, базени, павилјон и концертна тераса. Од Палатата на сртот на ридот има прекрасен поглед на Дедиње, Кошутњачка шума, Топчидер и Авала.[1]

Зградата на Белата палата, која се наоѓа во истиот комплекс со Кралската палата, била изградена на барање на кралот Александар I како резиденција на неговите синови престолонаследникот Петар (идниот крал Петар II), принцот Томислав и принцот Андреј. Кралот Александар очекувал дека на неговите синови ќе им треба сопствен простор кога ќе пораснат.[2]

Иван Мештровиќ извајал бројни скулптури по наредба на кралската династија Караѓорѓевиќ, особено кралот Александар I Караѓорѓевиќ. Меѓу нарачките на кралот Александар се скулптурите на сфингата, Милош Обилиќ, Крал Марко, херојот на косовскиот мит Срѓа Злопоглеѓа, женски пандан на косовските херои и други дела. Денес, работите најчесто се наоѓаат во рамките на двособниот комплекс на Дедиње.[3]

Дворовите се опкружени со парк дизајниран од пејзажниот архитект Едуард Андре. Во рамките на комплексот на палатата има базени и кујни, куќа од слама и канцеларија на Маршалската палата. Има и богата уметничка колекција.[4]

2013 година била објавена монографијата „Дворски комплекс на Дедиње“.[5]

Види повеќе[уреди | уреди извор]

  • Кралските дворови на Кралската куќа на Југославија и Србија
  • Судска капела на Свети Андреј Првоповиканиот

Наводи[уреди | уреди извор]

  1. Терзић, Светлана В. (2018). „Елативно значење израза „в высшей степени" у руском и српском језику на корпусу романа „Подросток" Ф. М. Достојевског“. Српски језик : студије српске и словенске. 23 (1): 547–560. doi:10.18485/sj.2018.23.1.32. ISSN 0354-9259.
  2. Терзић, Светлана В. (2018). „Елативно значење израза „в высшей степени" у руском и српском језику на корпусу романа „Подросток" Ф. М. Достојевског“. Српски језик : студије српске и словенске. 23 (1): 547–560. doi:10.18485/sj.2018.23.1.32. ISSN 0354-9259.
  3. Borić, Tijana (2017). „Dinastičko-nacionalni pejzaž: vrtovi i parkovi Dvorskog kompleksa na Dedinju“. Peristil. 60: 87–102. doi:10.17685/peristil.60.7. ISSN 0553-6707.
  4. Красовская, Наталия Рудольфовна; Гуляев, Андрей Анатольевич; Юлина, Галина Николаевна (2019-08-01). „Фейковые новости как феномен современности“. Власть. 27 (4): 79. doi:10.31171/vlast.v27i4.6589. ISSN 2071-5358.
  5. Димитријевић, Нада (2021-05-26). „Библиотека манастира Каленић и Ризница Епархије шумадијске“. Читалиште. 20 (38): 66–72. doi:10.19090/cit.2021.38.66-72. ISSN 2217-5563.

Литература[уреди | уреди извор]

Надворешни врски[уреди | уреди извор]