Богдан Поповиќ
| Богдан Поповиќ | |
|---|---|
 | |
| Роден(а) | 20 декември 1863 Белград, Кнежевство Србија |
| Починал(а) | 7 ноември 1944 (возр. 80) Белград, ДФР Југославија |
| Националност | србин |
| Занимање | литературен критичар |
Богдан Поповиќ ( Белград, 20 декември 1863/ јануари 1864 — Белград, 7 ноември 1944) бил српски литературен критичар, есеист, универзитетски професор и академик.[1]
Биографија
[уреди | уреди извор]Роден бил во 1864 година во Белград. Откако ги завршил студиите на Големата школа во родниот град и на Филозофскиот факултет во Париз, во 1893 година, во 1905 година станал професор на колеџот од кој дипломирал, со прераснување на Големата школа во универзитетот и станал универзитетски професор.[1] Предавал француски јазик, општа историја, компаративна книжевност, книжевна теорија и естетика. Во текот на 1914 година станал редовен член на Српската академија на науките и уметностите[2] (или во 1921 година ). Негов брат бил академик Павле Поповиќ, а негов дедо по мајчина линија бил Стефан Марковиќ.
Поповиќ почнал да се занимава со литература рано, веќе на дваесетгодишна возраст. Сепак, најважно нешто што го направил било лансирањето на најважното и секако најдоброто уредуваното списание - „Српскиот литературен гласник“, кое почнало да се издава на почетокот на 20 век. Во текот на првите 14 години од објавувањето, ова списание ги засилило одредените идеи за литературните модели на улоги и кај писателите и кај обичните читатели според најопштите, но единствени стандарди.
Богдан Поповиќ го иницирал создавањето на ПЕН клубот, Друштвото за живи јазици и литература, Колегиум Мусикум и Друштвото на пријатели на Франција Во својата критичка работа, тој пишувал релативно малку за српските писатели, иако се сметал за најважен литературен критичар. Неговиот став кон српската литература е највидлив во „Антологијата на новата српска лирика“, која првпат била објавена во Загреб во 1911 година[1], а потоа и во Белград во 1912 година. Антологијата се карактеризирала со добар предговор, строг избор на песни и нивни аранжман. Овој дел вклучува песни од уметници од Бранко Радичевиќ до Јован Дучиќ. Сепак, антологијата е критикувана затоа што не ги вклучува некои од најважните поети од таа ера. Најпознат пример е, секако, Владислав Петковиќ-Дис .
Тој е познат и како првата љубов на Драга Машин. Тие често се среќавале во Клубот на писателите, каде што Драга често го посетувала. Сепак, желбите на родителите на Драга ќе ја однесат далеку од Поповиќ.
.jpg)
Поповиќ починал во1944 година.
Се занимавал и со уметничка критика. Од 1922 година, редовно се појавувал во „Политика“ со статии од областа на литературата и во помала мера, со уметничката критика, како и со есеи. Ја негувал позитивистичката критика, застапувајќи ги идеалите за „елеганција и префинетост на вкусот“, како и мислењето дека естетската вредност на едно уметничко дело е поважна од неговата општествено-етичка функција. Од неговите принципиелни и во основата традиционални естетски и критички ставови, како „научен судија“, во тоа време и еден вид на книжевна институција, тој се сметал за врховен свештеник и „Ајатолах“ на српската литература (П. Палавестра).[3]
Бранко Лазаревиќ особено опширно и внимателно пишувал за личноста на Богдан Поповиќ, за неговиот лик и за ставовите кон литературата, уметноста и животот воопшто, во есејот „Богдан Поповиќ“.
Наводи
[уреди | уреди извор]- 1 2 3 Милисавац, Живан, уред. (1984). Југословенски књижевни лексикон (2.. изд.). Нови Сад: Матица српска. стр. 646.
- ↑ Biografija na sajtu SANU Архивирано на 4 март 2016 г., Pristupljeno 20. 4. 2016.
- ↑ Богуновић, Слободан Гиша (2019). Људи Политике - лексикон сарадника, 1904-1941. Београд: Београд. стр. 426. ISBN 978-86-7607-148-7.
Надворешни врски
[уреди | уреди извор]- Богдан Поповиќ: Антологија новије српске лирике на Антологији српске књижевности ( формат)