Битка кај Русион

Битка кај Русион
Дел од Бугарско-латински војни
Латинското Царство (виолетова) и поделбата на Византиското Царство (околу 1205 г.).
Датум 31 јануари 1206 Место Русион, денес Кешан Исход Бугарска победа
Завојувани страни
Второ Бугарско Царство	Латинско Царство
Команданти и водачи
Калојан	Тиери де Термонд  † Гијом де Ло  † Тиери де Ло  †
Сила
7.000	Непознато
Жртви и загуби
Непознато	Тешки, 120 витези и илјадници војници

Битка кај Русион (бугарски: Битката при Русион) — битка која се случила во зимата 1206 година во близина на тврдината Русион (денешен Кешан) помеѓу армиите на Бугарското Царство и Латинското Царство. Бугарите постигнале голема победа.

Позадина

Големата победа во битката кај Одрин била проследена со други бугарски победи кај Сер и Пловдив. Латинското Царство претрпело големи жртви и во есента 1205 година крстоносците се обиделе да ги прегрупираат и реорганизираат остатоците од својата војска. Нивните главни сили се состоеле од 140 витези и неколку илјади војници со седиште во Русион. Оваа војска ја предводеле Тиери де Термонд и Тиери де Ло, кои биле меѓу најзначајните благородници на Латинското Царство од Цариград.

Битка

Во средината на јануари 1206 година, бугарската војска марширала кон југ. Дел од трупите го опсадиле Адријанопол, а другите под лична команда на Калојан се упатиле кон Русион. Според неговиот борбен план, тој морал да ги принуди Латините да ја напуштат тврдината, а за да ги привлече на борба, испратил мала чета кумански напаѓачи да заземат мал и незначаен замок во близина. Калојан се надевал на неискуството и недостатокот на дисциплина на крстоносците. Маневрот успеал, вечерта на 30 јануари крстоносците марширале од градските порти. Тиери де Ло бил повикан во Цариград, а Тиери де Термонд, кој бил познат како безгрижно храбар човек, останал на чело на војската. Византискиот историчар Никита Хонијат напишал дека неговите трупи биле најхрабрите во целата латинска војска. Околу 120 витези и многу коњаници тргнале од Русион и јавале цела ноќ. Утрото на 31 јануари стигнале до замокот, но го нашле пуст и се вратиле во Русион. Во меѓувреме, 7.000 Бугари ги заобиколиле крстоносците и зазеле позиции околу 7 километри пред ѕидините на Русион. Бранителите на тврдината биле малкумина и можеле да гледаат само од кулите. Оттаму можеле да ја видат приближувачката латинска војска поделена на четири одреди. Напредната гарда ја предводел Шарл де Френ, а потоа следеле трупите на Термонд и одредот на Андрес Дебоа и Жан де Шоази, кои биле првите витези што се искачиле на ѕидините на Цариград во 1204 година. Последниот одред бил под команда на Гијом де Ло, брат на Тиери де Ло.

Битката започнала во задната гарда. Одредот на Гијом де Ло бил нападнат од друга бугарска сила и покрај очајничкиот отпор, бил разбиен. Преживеаните се измешале со трупите пред нив, но наскоро и следните два одреди на крстоносците биле поразени. Битката се водела додека армиите биле во марш, а масите борбени војници полека се движеле кон Русион. Околу 2 километри од тврдината, крстоносната борбена формација конечно се распаднала под бугарските напади од двете страни. Витезите се бореле храбро, но повеќето од нив загинале: само десет од првичните 120 успеале да стигнат до Русион. Илјадници обични војници биле убиени во битката или заробени. Сите крстоносни команданти, вклучувајќи го и Тиери де Термонд, загинале. Остатоците од згмечената војска го напуштиле Русион и побарале засолниште во блискиот град Родосто.

Понатамошни случувања

Редестос бил добро утврден град со голем гарнизон од Венецијанци консолидиран од преживеаните од Русион и чета од 2.000 луѓе кои пристигнале подоцна. Меѓутоа, кога Калојан пристигнал, бранителите испаничиле и по кратка битка биле целосно поразени, а Редестос ограбен. Наскоро биле освоени уште многу градови, како што се Перинт, Чорлу, Аркадиополис, Месина и Даонион. Бугарите го опсадиле и важниот град Дидимотика, кој бил освоен следната година.

Последици

Во целата воена операција, крстоносците изгубиле повеќе од 200 витези, илјадници војници, а неколку венецијански гарнизони биле целосно уништени. Новиот цар на Латинското Царство, Хенрих Фландриски, морал да побара од францускиот крал уште 600 витези и 10.000 војници. Жофроа Вилардуен го споредил поразот со катастрофата кај Адријанопол. Сепак, крстоносците имале среќа, во 1207 година царот Калојан бил убиен за време на опсадата на Солун, а на новиот цар Борил, кој бил узурпатор, му требало време да ја спроведе својата власт.

Наводи

• Јордан Андреев, Милчо Лалков, Българските ханове и царе, Велико Търново, 1996 г.
• битка кај Русион (на бугарски)

Дополнително читање

• Stoyanov, Aleksandr (July 2019). „The Size of Bulgaria's Medieval Field Armies: A Case Study of Military Mobilization Capacity in the Middle Ages“. Journal of Military History. 83 (3): 719–746.