Прејди на содржината

Алма Адамкиенe

Од Википедија — слободната енциклопедија
Алма Адамкиенe
Прва дама на Литванија
На должноста
26 февруари 1998  26 February 2003
Претседател Валдас Адамкус
Претходник Јулија Бразаускиене
Наследник Лаима Паксиене
Лични податоци
Роден(а) Алма Нутаутаите
10 февруари 1927(1927-02-10)
Шијаулиаи, Литванија
Починал(а) 21 мај 2023(2023-05-21) (возр. 96)
Вилнус, Литванија
Националност Литванка/Американка
Сопружник Валдас Адамкус (од 1951)
Установа Универзитет Фридрих-Александар, Ерланген-Нирнберг
Професија Филологија

Алма Адамкиене (моминско име: Нутаутаите; 10 февруари 1927 - 21 мај 2023) — литвански филолог и филантроп. Таа била сопруга на претседателот на Литванија, Валдас Адамкус, и била прва дама за време на неговите два мандати (1998-2003 и 2004-2009). Таа имала и американско државјанство.

Ран живот

[уреди | уреди извор]

Адамкиене била родена во Шијаулиаи на 10 февруари 1928 година.[1] Нејзиниот татко, Стасис Нутаутас, бил бизнисмен; нејзината мајка, Она Соблите-Нутаутиена, му помагала на својот сопруг во различни комерцијални активности. Во 1944 година, кога советската армија се вратила во Литванија, Алма Нутаутаите побегнала со своето семејство на Запад. Алма завршила средно училиште во Германија, а подоцна студирала филологија на Универзитетот Ерланген во Нирнберг.[1]

Живот во САД

[уреди | уреди извор]

Алма Нутаутаите емигрирала во САД во 1949 година. Прво работела како лаборант во фабрика за челик. Подоцна, таа зазела позиција во осигурителна компанија. Таа, исто така, организирала и учествувала во литвански емигрантски активности. Нутаутаите се омажила за Валдас Адамкус во 1951 година и го зела презимето на нејзиниот сопруг (во САД била позната како Алма Адамкус).[2]

Прва дама

[уреди | уреди извор]

За време на претседателските избори одржани во Литванија во 1997 година, Валдас Адамкус водел претседателска кампања и победил. Откако Адамкус станал претседател, Адамкиена се вклучила во различни литвански социјални програми фокусирани на благосостојбата на децата.[2] Таа отворила фондација, Фонд на Алма Адамкиене за добротворна дејност и поддршка, во 1999 година.

Личен живот и смрт

[уреди | уреди извор]

Адамкиене немала деца. Таа починала од мозочен удар во Вилнус, на 21 мај 2023 година, на 96-годишна возраст.[3]

1998 година: 1 класа на Орденот на принц Јаслав Мудриот[4]

2001 година: Големиот крст на Орденот на трите ѕвезди[5]

2004 година: 1 класа на Орденот на Белата ѕвезда[6]

2006 година: Големиот крст на Орденот на круната.[7]

2007 година: Големиот крст на Орденот на принц Хенри[8]

2009 година: Виш офицер на Орденот за заслуги на Република Полска[9]

  1. 1 2 „Alma Adamkiene, The First Lady“. Office of the President of Lithuania. Посетено на 13 April 2009.
  2. 1 2 „Behind the scenes. The nation's First Lady plays a vital role in her husband's career“. Office of the President of Lithuania. Посетено на 13 April 2009."Behind the scenes. The nation's First Lady plays a vital role in her husband's career". Office of the President of Lithuania. Retrieved 13 April 2009.
  3. „Lithuania's former first lady Alma Adamkienė passes away aged 96“. Lithuanian National Radio and Television (англиски). 21 May 2023. Посетено на 21 May 2023.
  4. „Про нагородження відзнакою Президента України "Орден князя Ярослава Мудрого". Архивирано од изворникот на 2016-03-05. Посетено на 2025-04-09.
  5. vestnesis.lv. „Par apbalvošanu ar Triju Zvaigžņu ordeni - Latvijas Vēstnesis“. www.vestnesis.lv (латвиски). Архивирано од изворникот на 26 September 2019. Посетено на 22 October 2019.
  6. „Vabariigi President“. www.president.ee. Посетено на 27 August 2019.
  7. „President of the Republic of Lithuania - the Belgian Royal Couple pays the first visit to Lithuania“. Архивирано од изворникот на 25 April 2012. Посетено на 22 November 2016.
  8. „ENTIDADES ESTRANGEIRAS AGRACIADAS COM ORDENS PORTUGUESAS - Página Oficial das Ordens Honoríficas Portuguesas“. www.ordens.presidencia.pt. Посетено на 27 August 2019.
  9. „Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 kwietnia 2009 r. o nadaniu orderów“. prawo.sejm.gov.pl. Архивирано од изворникот на 16 July 2019. Посетено на 27 August 2019.

Надворешни врски

[уреди | уреди извор]
Почесни титули
Претходник
Јулија Бразаускиене
Прва дама на Литванија
1998–2003
Наследник
Лаима Паксиене
Претходник
Лаима Паксиене
Прва дама на Литванија
2004–2009
Незаземено
Следен носител на титулата
Дијана Науседиене