Халал

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Германска потврда за „халал“ млечни производи

Халал“ (حلال, халаал) е арапски поим со значење „дозволено“. Во контекст на исхраната, поимот означува храна која е дозволива според исламските закони. Се смета дека 70% од муслиманите ширум светот го запазуваат овој начин на исхрана.[1] Антоним на овој збор е зборот „харам“.

„Халал“ како збор[уреди]

Употребата на поимот варира од арапските говорници до оние кои го користат како заемка или сосема странски збор. На пример, во македонскиот, како турцизам/архаизам се употребува турската варијанта „Алал!“ како извик на одобрение за некој или нешто.

Во арапските земји, зборот се користи за сѐ она што е дозволиво според исламските закони, за разлика од харам, што го означува сѐ она што е забрането. Ова го подразбира човековото поведение, вербалната комуникација, облеката, однесувањето, манирите и законите на исхрана.[2]

Вон Арапскиот свет поимот најчесто се употребува во потесна смисла, само за исламската исхрана, особено кога се работи за месо и живина, иако може да има и поопшто значење.[3]

Различни видови на „халал“[уреди]

Дабишки „халал“[уреди]

Приврзаниците на оваа философија сметаат дека за храната да биде „халал“, таа не смее да биде забранета и животното мора да биде заклано според традиционалните правила пропишани во Суната, познати како дабиха. Ова е најстрогата дефиниција за „халал“.

Категорички забранети супстанции[уреди]

Коранот забранува разни супстанции како недозволени („харам“) за консумирање:

  • Свинско, или било какви свински производи (како да речеме пача) (Куран, 2:173)
  • Крв (Куран, 2:173)
  • Животни заклани во било чие име освен Божјето (Куран, 2:173)
  • Мрша (Куран, 5:3)
  • "Острозаби ѕверки" според Суната - сите месојадни животни, со исклучок на највеќето риби и морски животни
  • Сите опојни средства (особено алкохолот). (Куран, 2:219)

Постојат извесни несогласувања помеѓу муслиманите во врска со морската храна, особено во врска со грабливите морски животни. Заставовите на исламските учени, IFANCA (Исламскиот совет за храна и исхрана на Америка) вели:[4]

  • Сите се согласуваат дека рибите со крлушки се „халал“
  • Сунитите ги сметаат сите риби за „халал“, додека некои Шиити сметаат дека само шкампите и рибите со крлушки се „халал“[5] Во рамките на Ханафистичката школа преовладува мислењето дека морските плодови (шкампите, јастозите, крабите, школките и тн.) се забранети.
  • Највеќето се согласуваат дека жабите се забранети заради забраната на нивното убивање во Хадисот. Муслиманите од југоисточна Азија сметаат дека животните кои живеат и на копно и во вода (како водоземци, некои влекачи и некои видови птици) не се за јадење.

Поврзано[уреди]

Наводи[уреди]

  1. Dorothy Minkus-McKenna. "the Pursuit of Halal". Progressive Grocer; 1 декември 2007; 86, 17;
  2. http://www.livinghalal.com/audio/release/1/3_release_what_is_living_halal.m3u
  3. 33beat.com
  4. Halal Digest
  5. ['Aalim Network QR] Sea Food

Надворешни врски[уреди]