Мингрелски јазик
| Мингрелски јазик | ||
|---|---|---|
| მარგალური ნინა margaluri nina | ||
| Зборуван во |  Грузија |
|
| Регион | Самегрело, Апхазија | |
| Вкупно говорници | 500.000 (1989) | |
| Семејство | јужнокавкаски | |
| Писмо | грузиска | |
| Јазични кодови | ||
| ISO 639-1 | нема | |
| ISO 639-2 | – | |
| ISO 639-3 | xmf | |
Мингрелскиот јазик (მარგალური ნინა, margaluri nina; грузиски: მეგრული ენა, megruli ena) е јужнокавкаски јазик кој се зборува во западна Грузија, поточно во регионите Самегрело и Апхазија. Порано јазикот бил познат како иверски јазик.
Содржина |
[уреди] Распространетост и статус
Денес не постојат сигурни податоци за вкупната бројка на луѓето што зборуваат мингрелски, но се проценува дека таа изнесува од 500.000 до 800.000 жители. Повеќето живеат во Самегрело, регион на црноморското крајбрежје во близина на Сванските Планини. Помали заедници на Мингрелци постојат и во Апхазија, но поради нестабилноста на регионот голем број Мингрелци се преселиле во Грузија. Мингрелскиот јазик најчесто се пишува со грузиска азбука, но сепак нема пишам стандард и нема официјален статус. Скоро сите Мингрелци се двојазични, така што мингрелскиот го користат за домашна употрба и секојдневна комуникација, додека грузискиот јазик го користат на официјално ниво.
[уреди] Историја
Мингрелскиот јазик е еден од јужнокавкаските јазици. Тој е сличен со ласкиот јазик, од кого се разделил во последните 500 години, особено кога овие два јазика биле разделени од Турците. За разлика од ласкиот, со грузискиот не е толку сличен и уште помалку од сванскиот јазик.[2]. Мингрелскиот не е разбирлив за ниту еден од јужнокавкаските јазици, но можат да се забележат некои зборови слични со ласките.
Некои лингвисти тврдат дека ласкиот и мингрелскиот јазик се дијалекти на занскиот јазик[3], но сепак денес не постои никаква можност за да се зборува за еден зански јазик, кој бил распаднат на двата денешни. Најстариот запис на мингрелски датира од 19 век и е со етнографичка содржина.
[уреди] Дијалекти
Главните дијалекти на менгрелскиот јазик се:
- зуддидиски или северозападен дијалект
- ѕвариски дијалект
- сенакиски или југоисточен дијалект
- мартвилиско-банѕаски дијалект
- абашаски дијалект
[уреди] Наводи
- ↑ www.icgl.org/articles/ReviewofColchian.doc K'olxuri Ena (Colchian Language)
- ↑ http://www.lrz-muenchen.de/~wschulze/lgxcauc.pdf
- ↑ www.icgl.org/articles/ReviewofColchian.doc K2olxuri Ena (Colchian Language)
[уреди] Користена литература
- Aleksandre Tsagareli (1880), Megrelskie Etiudi, Analiz Fonetiki Megrelskogo Yazika ("Megrelian Studies — The Analysis of Phonetics of Megrelian Language"). (руски)
- Ioseb Kipshidze (1914), Grammatika Mingrel’skogo (Iverskogo) Jazyka ("Grammar of Megrelian (Iverian) Language"). (руски)
- Shalva Beridze (1920), Megruli (Iveriuli) Ena ("Megrelian (Iverian) Language").
- Laurence Broers (2004), Containing the Nation, Building the State - Coping with Nationalism, Minorities, and Conflict in Post-Soviet Georgia.
- English-Mengrelian dictionary
[уреди] Поврзано
[уреди] Надворешни врски
- Мингрелскиот јазик на Етнолог
- Нанаши Нина - првиот буквар на менгрелски
- TITUS Caucasica: менгрелски јазик на германски.
- Менгрелско-грузиски речник
- Менгрелски проект
- Колекција менгрелска пеозија на lakada.blog.com
