Валандово

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Валандово
Valankovo depuis mnt Plavush.jpg
Знаме на Валандово
Грб на Валандово
Mестоположба
Mестоположбата на Валандово
Местоположба на картата на Македонија.

Часовен појас : CET/CEST (UTC+1/2)

Општи податоци
Име: Валандово
Поштенски бр.: 2460
Повикувачки бр.: (+389) 034
Автомобилска ознака: GE
Портал: valandovo.gov.mk
Историја
Стари имиња: Алвандово
Управа
Држава: Flag of Macedonia.svg Македонија
Регион: Logo of Southeastern Region, Macedonia.svg Југоисточен регион
Општина: Coat of arms of Valandovo Municipality.svg Општина Валандово
Градоначалник: Николче Чурлиновски
Географија
Население
Население: 4402
Образование:


Валандово е град во југоисточниот дел на Република Македонија на патот кон Дојран. Од Валандово се двои и пат кон Струмица.

Историја[уреди]

Античка историја[уреди]

На просторот на денешно Валандово во античко време постоела римска населба, за што сведочат откриените римски мозаици и други археолошки материјали во разните делови на градот. На подрачјето на Општина Валандово биле откриени четириесет археолошки локалитети, меѓу кои позначаен е античкиот град Исарот, кај селото Марвинци, кој се идентификува со древниот град Идомена чие потекло било од крајот на 5 век п. н.е. и се наоѓал на патот Солун - Белград. Градот доживеал процут во римско време, но во почетокот на 6 век бил разурнат од силен земјотрес.

По исчезнувањувањето на античкиот град Исарот, во значајна стратешка населба во Валандовската котлина прераснало Валандово. Одделни изворни материјали и преданија говорат дека античкиот град врз чии темели лежи денешно Валандово, во раниот византиски период бил споменуван со името Микро Константинопол (Мал Цариград)

Средновековна историја[уреди]

Словените се населиле во Валандово и во неговата околина кон крајот на 6 век или во почетокот на 7 век. Тогаш биле забележани големи промени, како во однос на структурата на населението, така и во менувањето на топонимите на населените места. Во писмените извори градот првпат се споменува во 10 век со името Валандер. Но, тоа не значи дека Валандово како населба, не постоело и пред тоа. Потврда се археолошките наоди во градот. Името „Валандер“ било добиено од „убавата местоположба на градот во долината“. Убава долина или добра долина, на старословенски јазик значело „валјан дол“ („валандол“ односно Валандово . Инаку убавата валандовска долина ги имала и епитетите: „златна долина“, „зелена долина“ и сл.

Средновековно Валандово било споменувано и со името Алавандово, во значење на „цветен град“ („град на цвеќето“). Под ова име градот бил споменат во една црковна повелба на српскиот цар Душан од 1349 година.[1] Од зборот „Алавандово“, со отпаѓање на првата буква „а“ и преку метатеза на првите слогови, било добиено името Валандово.

Современа историја[уреди]

Валандово во почетокот на XX век

Валандово во својата многувековна историја имало многу падови и подеми. Градот повеќепати настрадал од природни катаклизми (земјотреси, пожари, поплави, епидемии и сл.) како и од воени дејствија на туѓите освојувачи на овој простор. Во историјата на градот Валандово мошне е значаен 19 век, кога благодарение на погодната местоположба достигнал голем развој. Според кажувањата, тогаш во градот била развиена трговијата. Се извезувало: добиток, кожи, пастрма, масло, волна, свила, калинки, грозје и други земјоделско-сточарски производи, и тоа претежно во Солун.

Во 19 век Валандово било многу важно транзитно-сообраќајно место. Во патните правци север-југ секојдневно се движеле трговци и кираџии, со карвани и запрежни коли, натоварени со трговска стока. Ова многу придонело во Валандово да живне стопанската активност, да се развијат трговијата и занаетчиството.

Географија[уреди]

Денешното Валандовско административно–територијално (општинско) подрачје се наоѓа на јужниот дел на Македонија, распространет на југ од Демиркаписката Клисура, источно од реката Вардар и на запад и север од планинските огранки на Плавуш и Беласица. На север од валандовскиот крај се протега Тиквешката област односно Неготинското општинско територијално подрачје. Нив ги дели планинската теснина на реката Вардар формирана од краиштата на Кожуф планина. Валандовската котлина има доста ниска надморска височина.

Демографија[уреди]

Црквата „Св. Димитрија“

Според пописот од 2002 година во Валандово живеат '4402 жители', од кои:

Економија[уреди]

Оранжерии во Валандово

Главна стопанска гранка на населението е земјоделството особено одгледување на житни култури, винова лоза, бостан, градинарски култури (пиперки, домати), тутун и др. Во градот постојат и два индустриски капацитети од прехранбената (фабриката за кондиторски производи „9 Ноември“) и текстилната индустрија, а работат и повеќе доста успешни приватни фирми од областа на винарството, цигарите и тутунопроизводството, кои имаат поволни услови за развој поради близината на Валандово до грчката граница.

Култура[уреди]

Фолк Фест Валандово[уреди]

Фестивалот Фолк Фест Валандово за прв пат бил одржан во 1985 година. Денеска, овој фестивал е еден од најпознатите фестивали на Балканот, на кој учествуваат фолк-пејачи од Балканот и Македонија.

Опшествени институции[уреди]

Спорт[уреди]

Родени во Валандово[уреди]

  • Ѓорге Иванов, Претседател на Република Македонија.
  • Нано Ружин, кандидат за Претседател на РМ, поранешен амбасадор на РМ во НАТО, поранешен пратеник во Собранието на РМ.
  • Петар Гошев, поранешен гувернер на Народната банка на Република Македонија, поранешен пратеник во Собранието на РМ.
  • Душко Гошевски, писател од Валандово, претставник на новата генерација блог-писатели.
  • Костадин Танчев, графичар и ликовен уметник, поранешен претседател на Друштвото на ликовни уметници на Македонија.

Збратимени градови[уреди]

Наводи[уреди]

  1. Турски документи за историјата на македонскиот народ. Опширни пописни дефтери од XVI век за Кустендилскиот санųак, Т.V/3, Скопје, 1982, стр. 139.
  2. „Валандово се збратими со Сиврихисар, Р. Турција“. www.jugoinfo.mk. http://jugoinfo.mk/index.php?id=63. 

Надворешни врски[уреди]

Одредници од ВАЛАНДОВО
Удово Раборци
 
Банско
Миравци и Марвинци
Compasspoint-nw.png С Compasspoint-ne.png
З RoseVents.svg И
Compasspoint-sw.png Ј Compasspoint-se.png
Богданци