Битка кај Сента

Од Википедија — слободната енциклопедија
Прејди на: содржини, барај
Битка кај Сента
Дел од Голема Турска војна и Османлиско-хабсбуршки војни
Zentaicsata (Battle of Senta).JPG
Датум 11 септември 1697
Место Сента, Србија
Исход Христијанска победа
Завојувани страни
Света Лига:

Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg Света Римска империја
War Flag of Hungary.svg Кралство Унгарија[1][2]

Flag of the Ottoman Empire (1453-1517).svg Османлиска империја
Flag of Hungary.svg
Команданти и водачи
Евген Савојски Мустафа II
Сила
34,000 пешадија,
16,000 коњаница,
60 топови
80,000
Жртви и загуби
429 убиени,
1,598 повредени[3]
30,000 убиени

Битката кај Сента се одвила помеѓу Османлиската империја од една и силите на Австрија и Светата Римска империја од друга страна, на 11 септември 1697 година кај Сента, денеска во Србија. Битката е дел од Големата Турска војна. Австриската војска, која била под команда на Евген Савојски им нанела тежок пораз на Османлиите кои биле под команда на султан Мустафа II.

Битката кај Сента претставува пресвртна точка во вековната борба против Османлиите во Централна и Југоисточна Европа. Благодарение на победата се стигнало до договорот од Карловец (1699), со кој биле поразени еднаш засекогаш османлиските амбиции за освојувањето на Виена и преку неа и на Централна Европа. Како резултат на битката се променил за првпат билансот на силите во Југоисточна Европа во корист на христијанските држави против Османлиската империја, која им овозможила на европските монархии своите амбиции да ги насочат кон југоисток односно Балканот, Константинопол, Црно Море. За прв пат од времето на крстоносните војни, насоката на освојувања трајно се насочила повторно од запад кон исток, а не обратно. Сепак, победата сама по себе не била доволна. Потребно било да се развие иницијативата за делување, а кое било овозможено преку Австро-турската војна (1716-1718). По оваа битка во дипломатијата се поставуил терминот "источно прашање".

Во 90-тите години на 17 век, Османлиите закрепнале од големиот пораз кај Виена. Главна заслуга за тоа имала француско-австриската војна. Во 1697 година султанот проценил дека среќата е повторно на нивна страна по кое следувало влегување на унгарска територија.

Во текот на воената кампања во 1697 година, османлиската армија одлучила да се префрли за призимуване на исток преку Тиса во Темишвар, немајќи податоци дека во близина се наоѓа австриската војска. Австрискиот принц решил да нападне. По 167 години, Унгарија повторно поминала трајно под христијанска власт по Мохачката битка од 1526 година. На страната на Австрија имало загинато околу 500 војници наспроти 30 000 османлиски војници заедно со 87 топови и богатства во неговиот камп. По оваа битка Австријците изненадувачки преминале во Босна и го запалиле градот Сараево.

Наводи[уреди]

  1. Liptai Ervin: Magyarország hadtörténete (Military history of Hungary), Zrínyi Katonai Kiadó (Zrínyi Military Publisher), Budapest 1985. ISBN 9633263379Шаблон:Pagenumber
  2. Magyarország története 1526-1686 (History of Hungary 1526-1686) 2. tome, Authors: Zsigmond Pach and Ágnes Várkonyi, Akadémia Kiadó (Akadémia Publisher), Budapest 1985. ISBN 963 05 09296Шаблон:Pagenumber
  3. K. K. Kriegsarchiv (Hrsg.): Feldzüge des Prinzen Eugen von Savoyen. Verlag des K. K. Generalstabes, Wien 1876, Band 2, page 156.